palette
روابط ساده و ترکیبی سبک‌های رهبری تحولی، تبادلی با اثربخشی سازمانی در مدارس هیأت امنایی و عادی
سیروس قنبری, اصغر اسکندری

چکیده

هدف پژوهش حاضر، بررسی رابطه سبک­های رهبری تحولی، تبادلی با اثربخشی سازمانی و مقایسه آن در بین مدارس ابتدایی هیأت امنایی و عادی استان همدان در سال تحصيلي92-1391 بود. روش پژوهش توصيفي از نوع همبستگی مي­باشد. جامعه آماري شامل كليه معلمان مدارس ابتدایی هیأت امنایی و عادی استان همدان به تعداد 5137 نفر بوده و حجم نمونه براساس فرمول كوكران به تعداد 582 آزمودني (مدارس هيأت امنايي 226 معلم و مدارس عادي 356 معلم) تعيين گرديد. روش نمونه­گيري با استفاده از نمونه­گيري تصادفي طبقه­اي نسبي انجام شد. برای جمع­آوري داده­ها از دو پرسشنامه با عناوين: سبک­های رهبری بس و اولیو (1995) و اثربخشی سازمانی هريسون (2008) استفاده گرديد. براي تعیین روایی پرسشنامه­ها از روش روایی محتوایی و برای سنجش ميزان پایایی، از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. ضریب پایایی محاسبه شده برای پرسشنامه­های سبک­های رهبری و اثربخشی سازمانی به ترتیب 915/0و 965/0 برآورد گردید. یافته­ها حاکی از آن است كه میانگین به­کارگیری سبک­های رهبری تحولی، تبادلی و اثربخشی سازمانی در مدارس هیأت امنایی و عادی استان همدان بالاتر از سطح متوسط است. آزمون t گروه­های مستقل آشکار کرد که مدیران مدارس هیأت امنایی،بیشترسبک رهبری تحولی و مدیران مدارس عادی، بیشتر سبک­ رهبری تبادلی را مورد استفاده قرار می­دهند. به­علاوه وضعیت اثربخشی سازمانی مدارس هیأت امنایی نسبت به مدارس عادی بهتر است. ضريب همبستگي پيرسون نشان داد كه بین سبک­های رهبری تحولی، تبادلی با اثربخشی سازمانی در کلیه مدارس، رابطه مثبت و معناداري وجود دارد. نتايج تحلیل رگرسيون بيانگر آن است كه از بين ابعاد سبک­های­ رهبری در مدارس هیأت امنایی، مؤلفه­هاي ملاحظات فردی، تحریک ذهنی و نفوذ آرمانی؛  در مدارس عادی، ویژگی­هاي تحریک ذهنی و مدیریت استثناء بيشترين تأثير را در پيش­بيني اثربخشی سازمانی دارند.

واژگان کلیدی
رهبری تحولی، رهبری تبادلی، اثربخشی سازمانی، مدارس هیأت امنایی، مدارس عادی

منابع و مآخذ مقاله

اسکات، ریچارد. (2003). سازمان‌ها: سیستم‌های عقلایی، طبیعی و باز، حسن میرزایی اهرنجانی (مترجم)، (1387)، تهران: سمت.

جاوداني، محمد. (1390). بررسي رابطه رهبري تحول‌آفرين و تعامل‌گرا با تعهد سازماني معلمان، مباني تعليم و تربيت، 1 ،1، 158- 143.

حاجعلی، سکینه. (1388). بررسی رابطه بین سازمان یادگیرنده و اثربخشی سازمانی در دبیرستان-های دولتی دخترانه شهر تهران، پایان‌نامه چاپ نشده کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

حسنی، محمد و سامری، مریم. (1389). بررسی اثربخشی سازمانی مدارس متوسطه ناحیه یک شهر ارومیه. مدیریت فرهنگ سازمانی. 8. 21، 201-223.

دفت، ریچارد. ال. (1390). مباني تئوري و طراحي سازمان. علي پارساييان و سيد محمد اعرابي (مترجم). چاپ هفتم. تهران: دفتر پژوهش‌هاي فرهنگي.

رابینز، استیفن. (1390). تئوری سازمان، ساختار و طرح سازماني. مهدی الوانی و حسن دانایی‌فرد (مترجم). تهران: صفار

روشه، گی. (1391). جامعه‌شناسی تالکوت پارسونز، عبدالحسین نیک گهر (مترجم)، تهران: نشر نی.

زکی، محمدعلی. (1389). عوامل اثربخشی سازمانی مدرسه و بررسی رابطه آن با ویژگی‌های آموزشی معلمان، علوم انسانی، 18،80 ، 195-161.

سلیمی، قربانعلی و شاهمندی، الهام. (1387). بررسی رابطه سبک رهبری تحولی، تعاملی با میزان کاربست مؤلفه‌های سازمان یادگیرنده در دبیرستان‌های اصفهان، مدیریت و برنامه‌ریزی در نظام‌های آموزشی، 1، 34-21.

سند تحول بنيادين آموزش ‌و پرورش. (1390). سند مشهد مقدس، شورای عالی آموزش و پرورش،www.sce.ir .

علاقه‌بند، علی. (1391). مقدمات مدیریت آموزشی، ویرایش ششم، تهران: روان.

فيدلر، فرد و شمرز، مارتین. (1381). رهبري اثربخش، ترجمه سهراب خليلي شوريني، تهران: يادواره كتاب.

میرکمالی، سیدمحمد. (1389). رهبری و مدیریت آموزشی، تهران: یسطرون.

ناظم، فتاح و پورشفيعي، دانش. (1391). بررسي رابطه سبك رهبري عمل‌گرا و تحول‌گرا با مديريت سرمايه فكري در آموزش و پرورش. رهبري و مديريت آموزشي، 6 ،1 ،145-160.

ناظم، فتاح و حدادپور، سمانه. (1392). ارائه الگوی ساختاری عدالت سازمانی براساس سبک‌های رهبری تحول‌گرا و عمل‌گرا در دانشگاه آزاد اسلامی. رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، 4،1 ،65-51.

هرسي. پاول و بلانچارد. كنث. (1391). مديريت رفتار سازماني- كاربرد منابع انساني، علي علاقه‌بند (مترجم)، تهران: اميركبير.

هوی، وین. ک و سیسیل، جی. میسکل. (1387). مدیریت آموزشی تئوری تحقیق و عمل، میرمحمد سیدعباس زاده (مترجم). ارومیه: دانشگاه ارومیه.

هوی، وین. ک و سیسیل، جی. میسکل. (1380). تئوری تحقیق و عمل در مدیریت آموزشی، میرمحمد سیدعباس زاده (مترجم)، ارومیه: دانشگاه ارومیه.

يعقوبي، نور محمد؛ مقدمي، مجید و كيخا، عالمه. (1389). بررسي رابطه بين رهبري تحول آفرين و رفتار شهروندي سازماني كاركنان، مديريت تحول، 4. 96-64.

Analoui, B. D., Doloriert, C.H., & Sambrook. S. (2013). Leadership and knowledge management in UK ICT organizations. Journal of Management Development, 32 (1), 4-17.

Ashraf, G., &Kadir, S. b. A (2012).A review on the models of organizational effectiveness: A look at cameron'smodel in higher education. International Education Studies, 5 (2), 80-87.

Bass, B. M., & Riggio, R. E. (2008). Transformational leadership.Second Edition.Taylor & Francis E-Librarey.

Botha, R. J. (Nico). (2010). School effectiveness: conceptualising divergent assessment approaches. South African Journal of Education EASA, 30, 605-620.

Botha, R. J. (Nico) (2011). Contextual factors in the assessment of the effect of school-based management on school effectiveness. Kamla-Raj. J Soc Sci, 27 (1), 15-23.

Cameron, K., Mora, C., Leutscher, T., & Calarco, M. (2011).Effects of positive practices on organizational effectiveness.Ross School of Business. University of Michigan, 1-59.

Cameron, K. (2005). Organizational effectiveness: Its demise and re-emergence through positive organizational scholarship. To appear in Michael A. Hitt and Ken G. Smith (Eds.) Handbook of management theory, The Process of Theory Development, Oxford University Press, 1-26.

Chi, H-K., Lan, C-H., &Dorjgotov, B. (2012). The moderating effect of transformational leadership on knowledge management and organizational effectiveness.Social Behavior and Personality, 40 (6), 1015-1024.

Daft, R. L., Murphy, J., &Willmott, H. (2010).Organization theory and design.South-Western, Cengage Learning.

Dikmen, I., Birgonul, M. T. & Kiziltas, S. (2005). Prediction of organizational effectiveness in construction companies. Construction Engineering and Management, 131 (2), 252-261.

DuBrin, A. J. (2013). Leadership, pesearch findings, practice, and skills.South-Western, Cengage Learning.

Ergle, B. (2012). Transformational leadership behaviors in elementary school principals.Unpublished doctoral dissertation.Walden University.

Freeborough, R. (2012). Exploring the affect of transformational leadership on nonprofit leader engagment and commitment.Unpublished doctoral dissertation. Capella University.

Gray, J. (2004). School effectiveness and the ‘other outcomes’ of secondary schooling: a reassessment. Improving Schools, 7, 185-198.

Harrison, B. L. (2008). The perceptions of teachers and school administraitors of school effectiveness.Unpublished doctoral dissertation, the University of Mississippi.

Hebert, E. B. (2010). The correlation between transformational leadership and emotional intelligence, and Effectivness in Schools Principals.Unpublished PhD theses, Georgia State University.

Henderson, J.D. (2011). Instructional and organizational effectiveness in selected preps-identified value added and preps-identified value subtracted elementary schools in missssippi. Unpublished doctoral dissertation, the University of missssippi.

House, R. J. (2004). Culture, Leadership, and Organizations: The GLOBE Study of 62 Societies. Thousand Oaks: SAGE Publications.

Hoy, W. K., & Miskel, C. G. (2008). Educational administration theory, research and practice.Eighth Edition. Mc Graw-Hill.

Kim, J. H., Kim, C.S., & Kim, J. M. (2011).Analysis of the effect of leadership and organizational culture on the organizational effectiveness.Radiography, 17, 201-206.

Kleijnen, J., Dolmans, D., Muijtjens, A., Willems, J., & Van Hout, H. (2009).Organisational values in higher education: Perceptions and preferences of staff. Quality in Higher Education, 15(3), 233-249.

Koo, OH., & Choi, OS.(2000). The relationship between the nurse’s followership, job satisfaction and organizational commitment. J Nurses Academic Soc, 30, 1245-1264.

Lakshman, C. (2009). Organizational knowledge leadership: An empirical examination of knowledge management by top executive leaders. Leadership & Organization Development, 30 (4), 338-364.

Lejeune, C., & Vas, A. (2009). Organizational culture and effectiveness in business schools: a test of the accreditation impact.Management Development, 28 (8), 728-741.

Levine, K. J., Muenchen. R. A., & Brooks. A. M.(2010). Measuring transformational and charismatic leadership: Why isn’t charisma measured?. Communication Monographs, 77 (4), 576-591.

Lian, L. K., &Tui, L. G. (2012).Leadership styles and organizational citizenship behavior: The mediating effect of subordinates’ competence and downward influence tactics. Journal of Applied Business and Economics, 13 (2), 59-96.

Ling, S., &Ling, M.(2012).The influence of transformational leadership on teacher commitment towards organization, Teaching profession, and student learning in secondary schools in Miri, Sarawak, Malaysia.Educational Studies, 4 (2), 155-178.

Northouse, P. G. (2010). Leadership, theory and practice.California, Sage Publications.

Oshagbemi, T. (2004).Age influences on the leadership styles and behaviour of managers. Employee Relations, 26 (1), 14-29.

Shadraconis, S. (2013). Organizational leadership in times of uncertainty: Is transformational leadership the answer?. LUX: A Journal of Transdisciplinary Writing and Research from Claremont Graduate University, 2 (1), 1-15.

Siddique, A., Aslam, H. D., Khan, M., &Urooj, F. (2011).Impact of academic leadership on faculty’s motivation, and organizational effectiveness in higher education system.International Journal of Business and Social Science, 2 (8), 184-191.

Sharma, M., & Kaur, G. (2011).Workplace empowerment and organizational effectiveness.Academy of Banking Studies Journal, 10,105-120.

Tourish, D. (2013).The dark side of transformational leadership, acritical perspective. New York, Routledge.

Woodsmall, R. S. (Steve). (2012). Transformational leadership and organizational effectiveness.Unpublished doctoral dissertation, Capella University.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.