1دانشیار دانشکدة معماری و شهرسازی دانشگاه شهید بهشتی
2کارشناس ارشد دانشکدة معماری و شهرسازی دانشگاه شهید بهشتی، گروه پژوهشی بازسازی پس از سانحه
چکیده
یکى از مهم ترین وجوه شهر مقاوم پس از سوانح، چگونگى برنامه ریزىو طراحى واحدهاى تجارى و همچنین تداوم کسب وکارهاى کوچک است. در پى زلزلة سال 1382 بم و تخریب گستردة آن، بازار و واحدهاى تجارى حایز اهمیت شهر که در عرضة خدمات ناحیه اى و شهرى نقش بسزاى داشتند نیز به شدت آسیب دید و فعالیت های تجارى با وقفه مواجه گردید. از آنجا که بازتوانى کسب وکارهاى آسیب دیده و طراحى واحدهاى تجارى، اولین تجربة ایران در زمینة بازسازى و پس از سوانح است، این مقوله کمتر از منظر تداوم کسب وکار بررسى شده است. از این رو با توجه به اهمیت موضوع، در مقاله حاضر به بررسى اقدامات صورت گرفته و همچنین ارزیابى آن ها پس از زلزلة بم با در نظر گرفتن طراحى شهرى مقاوم در برابر سانحه پرداخته مى شود. براى دستیابى به چارچوبى مناسب، در ابتدا مقولات مرتبط با تداوم کسب وکار پس از سوانح، مؤلفه هاى کالبدى مراکز تجارى و همچنین تجربه هاى جهانى مرتبط مطالعه مى شوند. در ادامه با مدنظر گرفتن مؤلفه هاى مطالعه شده، بازتوانى کسب وکارهاى کوچک پس از زلزلة بم بررسى و داده هاى جمع آورى شده پردازش و طبقه بندى مى شود. استنباط ما از مطالعات میدانى بیانگر این مهم است که بازتوانى واحدهاى تجارى زمانى منجر به نتیجة مطلوب می گردد که برنامة تداوم کسب وکار به منزلة ابعاد رویه اى بازسازى مدنظر باشد. بنا بر این ملحوظ داشتن برنامة تداوم کسب وکار در سیاست گذارى هاى بازسازى سبب تسریع بازتوانى و کاهش آسیب پذیرى واحدهاى تجارى مى شود.
Small Businesses Continuity in a Resilient Urban Design Following the 2003 Bam Earthquake
نویسندگان [English]
Alireza Fallahi1؛ Solmaz Arzhangi2
1Associate Professor, Faculty of Architecture and Urban Planning, Shahid Beheshti University
2Faculty of Architecture and Urban Planning, Shahid Beheshti University
چکیده [English]
One of the most significant aspects of a resilient city after disasters is small businesses continuity planning. Pursuant to the 2003 Bam Earthquake, the Bazaar and other key commercial units sustained extensive damages and a number of economical activities were suspended. This paper reviews the process of rehabilitation of the small businesses units and continuation as the first experience of its kind in Iran. In order to develop a conceptual framework, the international experience in this regard is first reviewed and essential physical components of commercial spaces are determined. Then the data from a field study in Bam is analyzed and presented. The paper concludes that a small business continuity plan should be considered in programming and policy making of post-disaster recovery operations towards risk reduction of commercial units.
مراجع
منابع و مآخذ
آیسان، یاسمن و یان دیویس. معمارى و برنام هریزى بازسازى، ترجمة
. علیرضا فلاحى، 1385
اخلاص پور، رویا. بم ت نپوش کهنة دخترى زیبا، تهران: نشر تاریخ ایران.
.1387
ارژنگى، سولماز. بررسى روند بازسازى کسب و کارهاى کوچک پس از زلزله
بم، پایان نامة کارشناسى ارشد، استادان راهنما علیرضا فلاحى و مهندس
سیدحسن میرى، تهران: دانشکدة معمارى و شهرسازى دانشگاه شهید
. بهشتى، 1390
در سومین نشست فنى مشورتى ،« تزریق پول به بازار ویران بم » . اکبرى، آ
برنامه عمران ) UNDP براى بازسازى بم، پژوهشکدة سوانح طبیعى و
. 14 اردیبهشت 1383 - سازمان ملل متحد)، کرمان، 12
استقرار موقت واحدهاى » ،( کردستى (رئیس مجمع امور صنفى شهرستان بم
. مصاحبة نگارندة دوم (ارژنگى) با کردستى، 1390 ،« تجارى
در صفه، ش 40 ،« درآمدى بر مقولات اساسى بازسازى » . فلاحى، علیرضا
.99 - (بهار و تابستان 1384 )، ص 80
در ،« رویکردهاى بازسازى مسکن پس از سانحه: از تولد تا بلوغ » .