سعادتی فر, رضا, زنگنه اسدی, محمد علی, گلی مختاری, لیلی. (1400). اهمیت زمین گردشگری و پیشنهادی برای ژئوپارک: یک اولویت در اقتصاد منطقه شمال غرب نیشابور- خراسان رضوی. , 3(4), 58-72. doi: 10.52547/SDGE.3.4.58
رضا سعادتی فر; محمد علی زنگنه اسدی; لیلی گلی مختاری. "اهمیت زمین گردشگری و پیشنهادی برای ژئوپارک: یک اولویت در اقتصاد منطقه شمال غرب نیشابور- خراسان رضوی". , 3, 4, 1400, 58-72. doi: 10.52547/SDGE.3.4.58
سعادتی فر, رضا, زنگنه اسدی, محمد علی, گلی مختاری, لیلی. (1400). 'اهمیت زمین گردشگری و پیشنهادی برای ژئوپارک: یک اولویت در اقتصاد منطقه شمال غرب نیشابور- خراسان رضوی', , 3(4), pp. 58-72. doi: 10.52547/SDGE.3.4.58
سعادتی فر, رضا, زنگنه اسدی, محمد علی, گلی مختاری, لیلی. اهمیت زمین گردشگری و پیشنهادی برای ژئوپارک: یک اولویت در اقتصاد منطقه شمال غرب نیشابور- خراسان رضوی. , 1400; 3(4): 58-72. doi: 10.52547/SDGE.3.4.58
اهمیت زمین گردشگری و پیشنهادی برای ژئوپارک: یک اولویت در اقتصاد منطقه شمال غرب نیشابور- خراسان رضوی
2دانشیار، گروه آب و هوا شناسی و ژئومورفولوژی، دانشکده جغرافیا و علوم محیطی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران
3استادیار، گروه آب و هوا شناسی و ژئومورفولوژی، دانشکده جغرافیا و علوم محیطی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران
چکیده
ایران جایگاه مهمی در جهان از دیدگاه ویژگی های طبیعی و گوناگونی زمین شناختی دارد مناطق مختلفی از ایران پتانسیل معرفی جهت ژئوپارک را دارد و پراکندگی ژئو دایورسیتی های مختلف ظرفیتی بالقوه از این حیث محسوب می شود. ژئوتوریسم و ژئومورفوتوریسم، رویکردی مسئولانه، حفاظتی و علمی درباره پدیده های منحصر به فرد طبیعی در چارچوپ شناسایی ژئومورفوسایت ها است. یکی از راهبردهای ایجاد اشتغال جدید، توسعه صنعت توریسم بر مبنای پایش مکان های طبیعی متنوع، مفرح و جاذب گردشگر با سطح دسترسی مناسب است و این پژوهش درصدد بررسی توانمندی های ژئوپارک و ارائه راهکارهای مدیریتی جذب گردشگر در منطقه شمال غرب نیشابور و شهر فیروزه از استان خراسان رضوی ایران میباشد. که با پیمایش میدانی و تحلیل اسناد معتبر و مدل کومانسکوپتانسیل های ژئوتوریستی شامل ژئوسایت ها، ژئومورفوسایت ها و نیز سایت های فرهنگی و اقتصادی مورد ارزیابی دقیق قرار گرفت. با توجه به بررسی ارزش های کلی ژئوسایت ها معدن فیروزه با امتیاز 87 درصد رتبه اول، آبشار بار با امتیاز 83 در رتبه دومو معادن نمک با امتیاز 81 رتبه سوم را اخذ نمود. در ارزیابی از 36 ژئوسایت فقط 6 مورد رتبه کمتر از 50 درصد داشته اند و علاوه بر ژئوسایت های طبیعی، سایت های فرهنگی و اقتصادی نیز اهمیت فوق العاده ای داشته اند بنابراین وجود سایت های مختلف و متنوع گردشگری و امکان بازدید طیف های مختلف گردشگران، توان تبدیل به یک قطب ژئوتوریسم کشوری و ژئوپارک را دارد. از سال گذشته با شیوع و گسترش ویروس کرونا کاهش چشمگیری در ورود گردشگران داخلی و خارجی به منطقه گردشگری مورد مطالعه رخ داده است و امیدواریم با غلبه انسان به این مشکل (بیماری همهگیر) در پسا کرونا شاهد رشد و رونق گردشگری در این منطقه و ورود گردشگران بیشتری از جمله گردشگران خارجی به معدن کم نظیر و قدیمی فیروزه (هفت هزار سال قدمت) و مکان های دیگر که قبلا انجام میشده باشیم.
The importance of tourism land and a proposal for geopark: a priority in the economy of the Northwestern region of Neishabour - Khorasan Razavi
نویسندگان [English]
reza saadatyfar1؛ Mohammad Ali Zanganeh Asadi2؛ Leili Goli Mokhtari3
1phd student
2Associate Professor in Department of Climatology and Geomorphology,
Faculty of Geography and Environmental Sciences, Hakim Sabzevari University, Sabzevar, Iran
3Assistant Professor in Department of Climatology and Geomorphology, Faculty of
Geography and Environmental Sciences, Hakim Sabzevari University, Sabzevar, Iran
چکیده [English]
Iran has an important place in the world in terms of natural features and geological diversity. Different regions of Iran have the potential to be introduced for radar geopark. TAhe dispersion of different geo-diversities is a potential capacity in this regard. Geotourism and geomorphotourism is a responsible, protective and scientific approach to unique natural phenomena in the context of geomorphosite identification. One of the strategies to create new employment is to develop the tourism industry based on monitoring diverse, fun and attractive natural places with appropriate access levels This study seeks to investigate the capabilities of the geopark and provide management solutions to attract tourists in the northwestern region of Neishabour and the city of Firoozeh in Khorasan Razavi province of Iran. Which was carefully evaluated by field survey and analysis of valid documents and model of geotourist commonscopant potentials including geosites, geomorphosites as well as cultural and economic sites. According to the study of the general values of geosites, Firoozeh mine with a score of 87% was ranked first, Abshar Bar with a score of 83% was ranked second and salt mines with a score of 81% were ranked third. In the evaluation of 36 geosites, only 6 cases were ranked less than 50%, and in addition to natural geosites, cultural and economic sites were also extremely important. It has become a hub of national geotourism and geopark.Since last year, with the outbreak and spread of Corona virus, there has been a significant decrease in the entry of domestic and foreign tourists to the study area. More foreign tourists to the unique and old turquoise mine (seven thousand years old) and other places that used to be.
افتخاری، ع.ر. و پورطاهری، م.، 0391 . اولویتبندی و ظرفیتهای گردشگری مناطق روستایی شهرستان نیر، .35- 70 (. ص 73 ( جغرافیا و توسعه: 9 http://ensani.ir/fa/article/303995 - الوانی، س.م. و پیروزبخت، م.، 0358 . فرایند مدیریت جهانگردی، دفتر پژوهشهای فرهنگی. - الیوت، ج.، 0329 . مدیریت توریسم، ترجمه مهدی جمشیدیان و اکبرمهدی پور، ناشر مانی با همکاری سازمان برنامه و بودجه استان اصفهان. - احسانی، ا.، 0395 . اکوتوریسم راهی برای گردشگری پایدار، ناشر مهکامه. - پاپلی یزدی، م.ح. و سقایی، م.، 0397 . گردشگری)ماهیت و مفاهیم(، انتشارات سمت. - میسون، پ.، 0352 . ترجمه میرزایی، روزبه و همکاران، گردشگری و اثرات مدیریت، ترجمه روزبه میرزائی و پونه ترابیان، تهران: انتشارات ترمه. - جهانیان، م.، زندی، ا. و کردوانی، پ.، 0397 . اکوتوریسم، انتشارات جهاد دانشگاهی. - حبیبی، ف. و محمودی ح.، 0395 . ارزیابی و اولویت بندی شاخصهای توسعه گردشگری با استفاده از مدل Topsis ، مطالعه موردی: شهرستانهای استان کردستان، فصلنامه .026- جغرافیا و توسعه: 82 ، ص 088 https://gdij.usb.ac.ir - راجرد، ا.، 0329 . مدیریت جهانگردی: مبانی، راهبردها و آثار، ترجمه سید محمد اعرابی وداود ایزدی، تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی. - رنجبریان، ب. و زاهدی، م.، 0355 . شناخت گردشگری، ناشر چهارباغ اصفهان. - شارپلی، ر.ج.، 0351 . گردشگری روستایی، ترجمه رحمت اله مشیرزاده و فاطمه نصیری، نشر منشی. -شایان یگانه، ع.ا.، زنگنه اسدی، م.ع. و امیراحمدی، ا.ق.، 0398 . نگرشی نوین در ارزیابی ژئومورفوسایت ها و ژئوسایتها در ایران، فصلنامه مطالعات مدیریت گردشگری: .60- 30 (. ص 00 (00 https://egsdejournal.sbu.ac.ir/error_page - زنگنه اسدی، م.ع. و فسنقری، آ.، 0397 . مبانی ژئومورفولوژی، انتشارات دانشگاه حکیم سبزواری. https://egsdejournal.sbu.ac.ir/article_101671_2e2ad709deac271ba8be45531ad75ba1.pdf . - زنگیآبادی، ع.، عیدیوند، ل. و حیدری پور، ا.، 0390 تحلیل فضایی شاخصهای توسعه گردشگری با استفاده از مدل Topsis - ، مجله جغرافیا و توسعه شهری: 0، ص 80 .23 https://jgusd.um.ac.ir/article_24604.html - زنگیآبادی، ع.، علیزاده، ج. و احمدیان، م.، 0391 . تحلیلی بر درجه توسعهیافتگی شهرستانهای استان آذربایجان
شرقی با استفاده از فن Topsis و AHP ، فصلنامه نگرش- .59- هایی در جغرافیای انسانی: 31 ، ص 69 https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=163913 - شایان یگانه، ع.ا. و همکاران 0395 . ژئوپارک: اصول و کاربرد دانشگاه حکیم سبزواری. https://egsdejournal.sbu.ac.ir/article_101671_2e2ad709deac271ba8be45531ad75ba1.pdf - ضرغام بروجنی، ح. و نیکبین، م.، 0390 . سنجش پایدار توسعه گردشگری در جزیره کیش، پژوهش های اقتصادی: .065- 7(. ص 032 (71 http://ensani.ir/fa/article/302304/ - عسکری، ر. و براتی، م.، 0395 . نقشه خوانی و GPS در گردشگری، ناشر مهکامه. - پاپی، ع.، 0397 . چشمانداز گردشگری )ایران و جهان(، انتشارات راه کمال. - یونل بیچریل، ف.، 0355 . گردشگری بینالمللی، ترجمه محمدابراهیم گوهریان و محمدمهدی کتابچی، انتشارات امیرکبیر. -قادری، ا.، 0392 . مقدمهای بر جغرافیای جهانگردی ایران، ناشر مهکامه. -قالیباف، م.ب. و شعبانیفرد، م.، 0391 . ارزیابی و اولویت- بندی جاذبههای گردشگری برای توسعه گردشگری شهری براساس مدلهای تصمیمگیری چند متغیره )مطالعه موردی: - شهر سنندج(، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی: 7، ص 002 .023 https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=183178 . - گلی مختاری، ل.، بهرام آبادی، ا. و سلگی، ل.، 0392 بررسی تطبیقی توانمندیهای ژئوتوریسم شهرستان الشتر با استفاده از مدلهای پرالونگ و پریرا، فصلنامه جغرافیا و توسعه. https://www.sid.ir/fa/Journal/ViewPaper.aspx?id=485632 - نصیری پور، غ.ر. و همکاران 0392 . ارزیابی ظرفیتها و قابلیتهای میراث ژئومورفولوژیک به کمک کومانسکو، فصلنامه جغرافیای سرزمین. file:///C:/Users/toranj/AppData/Local/Temp/6006813975807.pdf - نکوئی صدری، ب.، 0393 . مبانی زمین گردشگری با تأکید بر ایران، انتشارات سمت. - نقشه زمینشناسی 1100000 )نیشابور، سلطان آباد، رادکان، مشکان(، سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح. - نقشه زمینشناسی 150000 )نیشابور، برزنون، صومعه، قطن آباد، بزغان، اخلمد، کلیدر(، سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح. - نقشه کاربری ارضی 125000 )نیشابور، منطقه مورد مطالعه(، اداره منابع طبیعی نیشابور. -ویسی، ف. و نیکخواه، چ.، 0392 . واکاوی نقش گردشگری در معیشت پایدار ومعیشت خانوارهای روستای، بخش .)66( اورامان سرواباد نشریه علمی جغرافیا و برنامه،ریزی: 77 .305- ص 379 https://geoplanning.tabrizu.ac.ir/article_8573.html -یوسفی، ج.، 0395 . بررسی وضعیت جاذبه،های تاریخی شهر بیرجند از دیدگاه گردشگران نشریه علمی جغرافیا و .306- 21 (، ص 379 ( برنامهریزی: 77 http://ensani.ir/fa/article/420172
- Actageographica slovenica, 2011. 361-377 preliminary Geosite Assessment Model (Gam) and its application on fruskagoraMountatin, potential Geotourism Destination of Serbia miroslav d vujicicdjordjijea. Vasiljevic, slobodanb. Markovic, thomanA. Hose, Tinlukic, olgahadzic, savajanicevic Pereira - Azizi, H., Biglari, M. and Joudi, P., 2011. Assessment the feasibility of sustainable tourism in urban environments employing the cumulative linear model. Procedia Engineering, 21, p.24-33. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S187770581104817X - Baležentis, T., Kriščiukaitienė, I., Baležentis, A. and Garland, R., 2012. A quantitative analysis Rural tourism development in Lithuania (2003-2010). Tourism Management Perspectives, p. 2-3. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S221197361200013X - Castellani, V. and Sala, S., 2010. Sustainable performance index for tourism policy development. Tourism management, 31(6), p. 871-880. https://econpapers.repec.org/article/eeetouman/v_3a31 - Coratza, p., Chinoi, A., Piacentini, D. and Valdati, J., 2008. Management of Geomorphosites in hight tourist vocation area: an example of geohiking maps in the Alpedi fanes
(natural park of fanes sense-braies, Italian dolomites), geojourna of tourism. - Garcia-melon, M., Gomez, N. and Acuna-Dutra, S., 2012. A combined ANP dlephi approach to evaluate sustainb le tourism, environment impact a ssessment Review, v. 34, p. 41-50. https://www.osti.gov/biblio/22058859- - Geojournal of November, 2011. Tourism and Geosites Environment Education and Lands ScapeleisureGeotouristMap and Geomorphosites in the Picosde Euroda National Park Enrigue Serrano uniresity of Valladolid, Department of Geography Valladolid, spainjuanjoseGonalezTrueba university of Cantabria, ciese Universidad pontificia (cantabria) spain.
