سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه شهید بهشتی

اصغری, خدیجه, جلیلوند, حمید, اسدی, حامد. (1402). تأثیر احیای جنگل با گونه‌های پهن‌برگ و سوزنی‌برگ بر ویژگی‌های خاک و ذخیره کربن (مطالعه موردی: جنگل کُلِت). , 21(4), 99-112. doi: 10.48308/envs.2023.1300
خدیجه اصغری; حمید جلیلوند; حامد اسدی. "تأثیر احیای جنگل با گونه‌های پهن‌برگ و سوزنی‌برگ بر ویژگی‌های خاک و ذخیره کربن (مطالعه موردی: جنگل کُلِت)". , 21, 4, 1402, 99-112. doi: 10.48308/envs.2023.1300
اصغری, خدیجه, جلیلوند, حمید, اسدی, حامد. (1402). 'تأثیر احیای جنگل با گونه‌های پهن‌برگ و سوزنی‌برگ بر ویژگی‌های خاک و ذخیره کربن (مطالعه موردی: جنگل کُلِت)', , 21(4), pp. 99-112. doi: 10.48308/envs.2023.1300
اصغری, خدیجه, جلیلوند, حمید, اسدی, حامد. تأثیر احیای جنگل با گونه‌های پهن‌برگ و سوزنی‌برگ بر ویژگی‌های خاک و ذخیره کربن (مطالعه موردی: جنگل کُلِت). , 1402; 21(4): 99-112. doi: 10.48308/envs.2023.1300

تأثیر احیای جنگل با گونه‌های پهن‌برگ و سوزنی‌برگ بر ویژگی‌های خاک و ذخیره کربن (مطالعه موردی: جنگل کُلِت)

فصلنامه علوم محیطی
مقاله 6، دوره 21، شماره 4، 1402، صفحه 99-112    اصل مقاله (1.1 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.48308/envs.2023.1300
نویسندگان
خدیجه اصغری* ؛ حمید جلیلوند؛ حامد اسدی
گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، مازندران، ایران
چکیده
سابقه و هدف: خاک به­ عنوان بزرگ­ترین منبع کربن در زیست­ کره بوده و بیش از نیمی از کربن آن در بوم ­سازگان­ های جنگلی ذخیره می ­شود. با توجه به اهمیت بخش کربن خاک، هدف از این پژوهش بررسی چگونگی تأثیر گونه­ های مختلف پهن­ برگ و سوزنی ­برگ بر ذخیره ­سازی کربن خاک جنگل با توجه به قابلیت متفاوت آن­ها در ذخیره و استفاده از مواد مغذی خاک در جنگل کُلِت است.
مواد و روش ­ها: در این پژوهش ابتدا سه توده جنگل ­کاری پلت، توسکا ییلاقی، زربین و یک توده جنگل طبیعی در منطقه مورد مطالعه انتخاب شدند. در هر توده تعداد ده قطعه ­نمونه ۴۰۰ مترمربعی (۲۰Î۲۰ متر) به ­صورت انتخابی پیاده شد. همچنین در هر قطعه­ نمونه از چهار گوشه و مرکز آن از عمق ۰-۱۵ سانتی­متر نمونه خاک برداشت شد؛ سپس خاک‌­ها باهم مخلوط و یک نمونه ترکیبی برای آزمایشگاه جدا (جمعاً ۴۰ نمونه) که به ­منظور مطالعه مشخصه­ های فیزیکی و شیمیایی خاک (چگالی ظاهری، بافت خاک، واکنش خاک، هدایت الکتریکی، کربن آلی، ازت کل، فسفر و پتاسیم قابل ­جذب) به آزمایشگاه انتقال داده شد. برای تجزیه متغیر­های مربوط به خاک از نرم ­افزار آماری SAS استفاده شد. تجزیه به مؤلفه­ های اصلی (PCA) بر اساس فاکتورهای اندازه­ گیری­شده، جهت تمایز بین توده ­های موردمطالعه و تعیین مهم­ترین فاکتور، با استفاده از بسته ­ی Vegan نرم­افزارR  مورداستفاده قرار گرفت.
نتایج و بحث: بر اساس نتایج به ­دست ­آمده میزان واکنش خاک، پتاسیم قابل­جذب، رطوبت نسبی، کربن آلی، رس و ذخیره کربن خاک در بین چهار توده دارای اختلاف معنی­ داری بودند (P < 0.01). توده توسکا ییلاقی و پلت بیشترین مقدار ذخیره کربن را نسبت به توده زربین و جنگل طبیعی نشان داد. تفاوت مشاهده­شده در میزان کربن آلی خاک در توده ­های مورد­مطالعه به قابلیت­ های مختلف گونه ­های درختی در بازسازی خاک بوم سامانه جنگل بستگی داشت. کاشت گونه­ های پهن­برگ در کوتاه ­مدت موجب ذخیره کربن بیشتری نسبت به گونه ­های سوزنی ­برگ شد، زیرا گونه­ های درختی پهن­ برگ تولید لاشبرگ و بازگشت عناصر غذایی را افزایش می ­دهند و در احیای خاک جنگل­ های تخریب یافته مؤثرتر است. و این به دلیل تجزیه سریع­تر برگ، محتوای نیتروژن بیشتر و نسبت C/N کمتر است، درحالی­ که وجود مواد رزینی و فنلی در برگ گونه ­های سوزنی­ برگ تأثیر منفی در تجزیه لاشبرگ آن­ها دارد.
نتیجه ­گیری: به ­طور خلاصه این تحقیق نشان داد که احیای جنگل با گونه ­های پهن­ برگ در قسمت­ های مختلف منطقه تأثیر زیادی بر ذخیره کربن خاک داشت و پتانسیل ذخیره کربن در خاک برحسب گونه ­های درختی متفاوت است و گونه­ های پهن­ برگ (افراپلت و توسکا) نقش مؤثری در میزان ذخیره کربن در خاک این منطقه داشتند.
کلیدواژه‌ها
واژه‌های کلیدی: ذخیره کربن؛ توسکا ییلاقی؛ خصوصیات فیزیکی خاک؛ آنالیز مؤلفه اصلی PCA
عنوان مقاله [English]
The impact of reforestation with broad-leaved and coniferous species on soil properties and carbon storage (Case study: Kolet Forest)
نویسندگان [English]
Khadijeh Asghari؛ Hamid Jalilvand؛ Hamed Asadi
Department of Forest Science and Engineering, Faculty of Natural Resources, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Mazandaran, Iran
چکیده [English]
Introduction: Soil is the largest source of carbon in the biosphere and more than half of its carbon is stored in forest ecosystems. Considering the importance of the soil carbon, the purpose of this research is to investigate how different species of broadleaf and coniferous species affect forest carbon storage in soil, considering their different ability to store and use soil nutrients in the forest Kolet.
Material and Methods: In this research, first, three stands of Acer velutinum Boiss, Alnus subcordata C.A.M, and Cupressus sempervirens var horizontalis, as well as one natural forest stand were selected in the study area. Ten samples of 400 square meters (20Î20 meters) were selected in each cluster. Also, soil samples were collected from the four corners and the center of each plot from a depth of 0-15 cm; Then the soils were mixed and a combined sample was separated for the laboratory analyses (40 samples in total), which was used to study the physical and chemical characteristics of the soil (bulk density, soil texture, soil reaction, electrical conductivity, organic carbon, total nitrogen, phosphorus and absorbable potassium). SAS statistical software was used for soil data analysis related variables, and the Vegan R software package was used for principal component analysis (PCA) to identify the most significant factor and differentiate between the studied populations.
Results and Discussion: Based on the obtained results, soil reaction rate, absorbable potassium, relative humidity, organic carbon, clay and soil carbon storage had significant differences among the four stands (P < 0.01). Alnus subcordata and Acer velutinum showed the highest amount of carbon storage compared to Cupressus sempervirens and natural forest stand. The difference observed in the amount of soil organic carbon in the studied stands depended on the different capabilities of tree species in restoring the soil ecosystem. The planting of broadleaf species resulted in more carbon storage in the short term than coniferous species, because broadleaf tree species increase litter production and nutrient return, making them more effective in restoring degraded forest soils. This is due to faster leaf decomposition, higher nitrogen content and lower C/N ratio, while the presence of resinous and phenolic substances in coniferous leaves negatively affects the decomposition of their litter.
Conclusion: In summary, this research showed that reforestation with broadleaf species in various areas of the region significantly impacted the soil carbon stock and carbon storage potential based on the type of tree species. Particularly, broadleaf species such as Alnus subcordata and Acer velutinum played a crucial role in increasing the amount of carbon stored in the soil of the studied region.
کلیدواژه‌ها [English]
Keywords: Carbon storage, Alnus subcordata, Soil physical properties, PCA
مراجع

Augusto, L., Ranger, J., Binkley, D. and Rothe, A., 2002. Impact of several common tree species of European temperate forests on soil fertility. Annals of Forest Science. 59, 233-253. doi: 10.1051/forest:2002020.

Anonymous., 2017. Organization of forests and rangelands of the country. Neka-Zalemrood Forestry Plan. Section 3.pp. 112-118.

Azami, F., Heydari, M., Faramarzi, M. and Naderi, M., 2016. Response of vegetation composition and diversity to soil physico-chemical and biological properties to degradation Zagros forest ecosystem. Iranian Journal of Biology. 32(2), 56-70. doi: 20.1001.1.23832592.1397.31.2.2.0. (In Persian with English abstract).

Bejarano, A., Mataix-Solera, J.R., Zornoza, C., Guerrero, V., Arcenegui, J., Mataix-Beneyto, A. and Cano-Amat, S., 2010. Influence of plant species on physical, chemical and biological soil properties in a Mediterranean forest soil.  European Journal of Forest Research. doi: 10.1007/s10342-008-0246-2. 129,15–24.

Chiti, T., Cerini, A., Puglisi, A., Sanesi, A. and Capperucci, C., 2006. Effects of associating an N-fixerspecies to monotypic oak plantations on thequantity and quality of organic matter in mine soils. Geoderma Journal. 61, 35-43. https://doi.org/10.1016/j.geoderma.2006.11.004.

Fallahzade, J. and Hajabbasi, M.A., 2011. Soil organic matter status changes with cultivation of overgrazed pasture in semi-dry West Central Iran. Soil Science. 6, 114-123. doi: 10.3923/ijss.2011.114.123.

Foth, H.D. and Ellis, B.G., 1988. Soil Fertility. Published by Wiley. Boca Raton.

Fan, J., Oestergaard, K.T., Guyot, A. and Lockington, D.A., 2014. Measuring and modeling rainfall interception losses by a native Banksia woodland and an exotic pine plantation in subtropical coastal Australia. Hydrology Journal. 515, 156-165. doi:  10.1016/j.jhydrol.2014.04.066.

Farooqi, T.J.A., Li, X.,Yu, Z., Liu, S. and Sun, O.J., 2021. Reconciliation of research on forest carbon sequestration and water conservation. Journal of Forestry Research. 32(1), 7-14. doi: 10.1007/s11676-020-01138-2.

Gorik, V., Lander, B., Pieter, D. F., Margot, V., Arno, T., Wim, B., Bart, M. and Kris, M., 2015. Vaderstory vegetation shifts following the conversion of temperate deciduous forest to spruce plantation. Forest Ecology and Management. 289, 363-370. doi:  10.1016/j.foreco.2012.10.049.

Heydari, M. P. and Mahdavi, A. S., 2014. Ecological evaluation of watershed projects based on vegetation composition and soil physical and chemical properties. Journal of Zagros Forests Research. http://yujs.yu.ac.ir/jzfr/article-1-24-fa.html. 1(1), 93-108. (In Persian with English abstract).

Haghvardi, K., 2015. Influence of native and non-native forestry series of Orchard Garden Tea on plant biodiversity and woody species regeneration. Journal of Plant Research. 28(3). 522-534. doi: 20.1001.1.23832592.1394.28.3.6.5. (In Persian with English abstract).

Jandl, R., Lindner, M., Vesterdal, L., Bauwens, B., Baritz, R., Hagedorn, F., Johnson, D. W., Minkinen, K. and Byrne, K. A., 2007. How strongly can forest management influence soil carbon sequestration?. Geoderma Journal. 137, 253–268. doi:10.1016/j.geoderma.2006.09.003.

Jari Oksanen, F., Blanchet, G., Friendly, M., Kindt, R., Legendre, P., McGlinn, D., Peter, R., Minchin, R., OHara, B., Gavin, L., Simpson, P., Henry, M., Stevens, E. and Wagner, H., 2020. vegan: Community Ecology Package. R package version 2.5-7.

Karami, M., Rostami, A. and Heydari, M., 2019. Carbon Sequestration and its relation with some Physical and Chemical Characteristics in Soil of Natural Oak Forest and Afforestations in Ilam County. Environmental science and technology. 21(10), 183- 197. doi: 10.22034/jest.2019.28047.3700. (In Persian with English abstract).

Khalili ardali, Z., Mirazadi, Z. and Mansour, S. R., 2019. Estimation of biomass, carbon sequestration and leaf area of Acer monspessulanum in Middle-Zagros, case study: Ghaleh Gol forests in Lorestan province. Journal of Forest Research and Development. 5(2), 245-257. doi:10.30466/JFRD.2019.120726. (In Persian with English abstract).

Korkanç, S.Y., 2014. Effects of afforestation on soil organic carbon and other soil properties. Catena. 123, 62–69. https://doi.org/10.1016/j.catena.2014.07.009.

Latifi, H., Oladi, J., Saroei, S. and Jalilvand, H., 2005. An Evaluation of ETM+ Data Capability to Provide "Forest- Shrub land- Range" Map (A Case Study of Neka- Zalemroud Region- Mazandaran- Iran). Proceedings of ISRS 2005, Jeju- South Korea.

Lal, R., 2005. Soil carbon sequestration in natural and managed tropical forest ecosystems. Sustainable Forestry. 21,1–30. doi: 10.1300/J091v21n01_01.

 Lu, X., Vitousek, P. M., Mao, Q., Gilliam, F. S., Luo, Y., Turner, B. L. and Mo, J., 2021. Nitrogen deposition accelerates soil carbon sequestration in tropical forests. Proceedings of the National Academy of Sciences. 118 (16),‏ 1-7. https://doi.org/10.1073/pnas.2020790118.

Mohammadnejad Kiasari, Sh., Sagheb Talebi, Kh., Rahmani, R., Adeli, E., Jafari, B. and Jafarzadeh, H., 2010. Quantitative and qualitative evaluation of plantations and natural forest at Darabkola, east of Mazandaran. Iranian Journal of Forest and Poplar Research. 18(3), 337-351. (In Persian with English abstract).

Moslemi Seyed Mahalle, S. M., Jalali, S. G., Hojjati, S. M. and Kooch, Y., 2020. The Effect of Different Forest types on Soil Properties and Biodiversity of Grassland cover and Regeneration in central Hyrcanian Forests (Case Study: Seri-Alandan-Sari). Journal of Ecology of Iranian Forests. 7(14), 10-21. doi:  ‎ 10.29252/ifej.7.14.10. (In Persian with English abstract).

 Mahmoudi, E., Ramezani Kakroudi, A., Banj Shafiei, A., Salehi, M., Pato, O. and Hosseinzadeh, O., 2021. The study of soil carbon storage in Lavizan Forest Park, Tehran . Journal of Forest Research and Development. 7 (2), 327- 342. doi: 10.30466/jfrd.2021.121009. (In Persian with English abstract).

Nobakht, A., Pourmajidian, M., Hojjati, S. M. and Fallah, A., 2011. A comparison of soil carbon sequestration in hardwood and softwood monocultures (Case study: Dehmian forest management plan, Mazandaran). Iranian Journal of Forest. 3(2),13-23. (In Persian with English abstract).

Neill, C., Piccolo, M. C., Cerri, C., Steudler, P. A., Melillo, J. M. and Brito, M., 1997. Net nitrogen mineralization and net nitrification rates in soils following deforestation for pasture across the southwestern Brazilian Amazon Basin landscape. Oecologia Journal. 110(2), 243-252. doi: 10.1007/s004420050157

Nelson, D. W. and Sommers, L. E., 1996. Total carbon, organic carbon, and organic matter. Methods of soil analysis: Part 3 Chemical methods. 5, 961-1010.‏ https://doi.org/10.2136/sssabookser5.3.c34.

Nordén, U., 1994. Influence of broad‐leaved tree species on pH and organic matter content of forest topsoils in Scania, South Sweden. Scandinavian Journal of Forest Research. 9(1-4),1-8.‏ https://doi.org/10.1080/02827589409382806.

Osabohien, R., Matthew, O., Aderounmu, B. and Olawande, T. I., 2019. Greenhouse gas emissions and crop production in West Africa: Examining the mitigating potential of social protection. International Journal of Energy Economics and Policy. 9(1), 57-66. doi: 10.32479/ijeep.7056.

Olsen, S. R., 1954. Estimation of available phosphorus in soils by extraction with sodium bicarbonate (Classic Reprint). Forgotten Book. United States.

Pilehvar, B., Jafari, H. and Mirazadi, Z., 2016. Soil carbon sequestration compression in plantations with different species in Makhmalkooh forest park. khoramabad-Lorestan. Journal of Plant Research 29(4), 717-727. https://dorl/net/dor/ 20.1001.1.23832592.1395.29.4.3.1. (In Persian with English abstract).

Puladi, N., Delavar, M. A., Golchin, A., Mosavi Koper, A., 2013. Effect of alder and poplar plantation on soil quality and carbon sequestration (A case study: Safrabasteh Poplar Experimental Station). Iranian Journal of Forest and Poplar Research. 21(2), 286-299. https://doi.org/10.22092/ijfpr.2013.3858. (In Persian with English abstract).

Rafeie Jahed, R., Hosseini, S. M. and Kooch, Y., 2016. The effect of overstory layer on soil physicochemical properties in a forest ecosystem. Journal of Wood and Forest Science and Technology. 23(4), 1-24. https://doi.org/10.22069/jwfst.2016.7995.1435.  (In Persian with English abstract).

Razakamanarivo, R. H., Grinand, C., Razafindrakoto, M. A., Bernoux, M., Albrecht, A., 2011. Mapping organic carbon stocks in eucalyptus plantations of the central highlands of Madagascar: A multiple regression approach. Geoderma. 162 (3-4), 335-346. doi: 10.1016/j.geoderma.2011.03.006.

Soleimani. A., Hosseini, S. M., Massah Bavani, A. R., Jafari, M. and Francaviglia, R., 2019. The Effects of Tree Species on Soil Organic Carbon and Soil Properties in Natural Forest and Plantations of Northern Iran (Case study: Darabkola Forest-Sari). Environmental Science and Technology. 21(9),173-184.

Sun, W. and Liu, X., 2020. Review on carbon storage estimation of forest ecosystem and applications in China. Forest Ecosystems. 7 (1),1- 14. doi: 10.1186/s40663-019-0210-2.

Uri, V., Tullus, H. and Lohmus, K., 2002. Biomass production and nutrient accumulation in short-rotation grey alder (Alnusi ncana L.) Moench plantation on abandoned agricultural land. Forest Ecology and Managernent. 161, 169-179. doi: 10.1016/S0378-1127(01)00478-9.

Wang, H., Liu, S. R., Song, Z. S.,Yang, Y. J.,Wang, J. W., You, Y. M. and Cai, D., 2019. Introducing nitrogen-fixing tree species and mixing with Pinus massoniana alters and evenly distributes various chemical compositions of soil organic carbon in a planted forest in southern China. Forest Ecology and Managemen. 449,117-477. https://doi.org/10.1016/j.foreco.2019.117477.

Yu, Z., Liu, S., Wang, J., Wei, A., Schuler, J., Sun, P., Harper, R. and Zegre, N., 2019. Natural forests exhibit higher carbon sequestration and lower water consumption than plantation forests in China. Global Change Biology. 25, 68–77. https://doi.org/10.1111/gcb.14484.

Zahedi, Gh. and Zargham, N., 2018. Carbon sequestration in Terrestrial Ecosystems, Second Edition. University of Tehran Academic Press, Tehran. Iran.

Zarin Kafsh, M., 2002. Forestry Soil. Interaction of soil and plants regarding ecological factors forests ecosystems. Forest and Rangelands Research Institute Press, Tehran. Iran.

Zare Chahouki, M. A., Nodehi, R. and Tavili, A., 2010. Investigation on relationship between plant diversity and environmental factors in Eshtehard rangelands . Journal of Arid Biom Scientific and Research. 1,(2): 41-48. https://dorl.net/dor/20.1001.1.2008790.1389.1.2.5.1. (In Persian with English abstract).

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 15,818
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 8,330