سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه شهید بهشتی

کامران, مهدیه, تکبیری, سیما. (1403). تأثیر نقدشوندگی سهام بر ریسک سقوط قیمت سهام: نقش تعدیلی مالکیت نهادی. , 14(48), 100-118. doi: 10.48308/jfmp.2025.239908.1494
مهدیه کامران; سیما تکبیری. "تأثیر نقدشوندگی سهام بر ریسک سقوط قیمت سهام: نقش تعدیلی مالکیت نهادی". , 14, 48, 1403, 100-118. doi: 10.48308/jfmp.2025.239908.1494
کامران, مهدیه, تکبیری, سیما. (1403). 'تأثیر نقدشوندگی سهام بر ریسک سقوط قیمت سهام: نقش تعدیلی مالکیت نهادی', , 14(48), pp. 100-118. doi: 10.48308/jfmp.2025.239908.1494
کامران, مهدیه, تکبیری, سیما. تأثیر نقدشوندگی سهام بر ریسک سقوط قیمت سهام: نقش تعدیلی مالکیت نهادی. , 1403; 14(48): 100-118. doi: 10.48308/jfmp.2025.239908.1494

تأثیر نقدشوندگی سهام بر ریسک سقوط قیمت سهام: نقش تعدیلی مالکیت نهادی

چشم انداز مدیریت مالی
مقاله 5، دوره 14، شماره 48، 1403، صفحه 100-118    اصل مقاله (596.65 K)
نوع مقاله: علمی - پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.48308/jfmp.2025.239908.1494
نویسندگان
مهدیه کامران* ؛ سیما تکبیری
گروه حسابداری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه علم و فرهنگ
چکیده
هدف: هدف اصلی این پژوهش بررسی تأثیر نقدشوندگی سهام بر ریسک سقوط قیمت سهام با تأکید بر نقش تعدیلی مالکیت نهادی است. ریسک سقوط قیمت سهام یکی از ریسک‌های پنهان و خطرناک در بازار سرمایه است که به‌طور بالقوه می‌تواند باعث زیان شدید سرمایه‌گذاران و بی‌ثباتی بازار شود. پژوهش حاضر تلاش دارد روشن کند که آیا نقدشوندگی، به‌عنوان یک شاخص کلیدی در کارایی بازار، می‌تواند خود عاملی برای افزایش این ریسک باشد و آیا حضور نهادهای سرمایه‌گذار، این رابطه را تقویت یا تضعیف می‌کند.
روش: این تحقیق از نوع توصیفی–همبستگی است و با بهره‌گیری از داده‌های پانل 155 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران در دوره زمانی 1392 تا 1401 انجام شده است. برای سنجش ریسک سقوط از دو شاخص رایج یعنی چولگی منفی بازده هفتگی (NCSKEW) و نسبت نوسان پایین به بالا (DUVOL) استفاده شده است. نقدشوندگی با شاخص آمیهود (Amihud Illiquidity) و مالکیت نهادی به‌صورت متغیر مجازی (اگر بالای 5 درصد سهم داشته باشند) اندازه‌گیری شد. به‌پیروی از ادبیات مربوطه، متغیّرهای SIZE، LEV، ROA، BTM، SIGMA و RET در مدل وارد گردید. تحلیل آماری با استفاده از مدل رگرسیون پانل به روش حداقل مربعات با اثرات ثابت و خطاهای استاندارد مقاوم‌سازی‌شده (HC3) انجام گرفت.
یافته‌ها: یافته‌های تجربی این پژوهش نشان داد که نقدشوندگی سهام، نقش تعیین‌کننده‌ای در افزایش ریسک سقوط قیمت ایفا می‌کند. این موضوع با دیدگاه "انباشت و افشای ناگهانی اخبار بد" مطابقت دارد، خصوصاً در بازارهایی مانند ایران که فروش استقراضی و شفافیت اطلاعاتی محدود است. به‌طور مشخص، ضریب شاخص آمیهود به‌عنوان معیار معکوس نقدشوندگی، در مدل NCSKEW مثبت و معنادار به‌دست آمد (0386/0=β؛ 01/0> p)، به این معنا که هرچه سهم نقدشونده‌تر باشد، احتمال بروز سقوط ناشی از انباشت اخبار منفی بیشتر است. در مقابل، در مدل DUVOL، اثر نقدشوندگی منفی ولی غیرمعنادار بود، که نشان می‌دهد حساسیت این شاخص به نقدشوندگی کمتر از شاخص چولگی است.
مالکیت نهادی به‌تنهایی اثر معناداری بر ریسک سقوط نشان نداد، اما اثر تعاملی آن با نقدشوندگی (LIQ × DINST) کاملاً معنادار بود: در مدل NCSKEW ضریب برابر با ‎0040/0 - و در مدل DUVOL برابر با 0044/0 + به‌دست آمد (هر دو در سطح معناداری 01/0> p). این تفاوت در علامت ضرایب نشان می‌دهد که حضور نهادهای سرمایه‌گذاری باعث کند شدن شیب محافظتی معاملات کم‌نقدشونده می‌شود؛ در مدل چولگی، گرچه این رابطه همچنان منفی است، اما اثر آن تضعیف شده و در مدل نوسانات (DUVOL)، عملاً به یک اثر خنثی تبدیل می‌شود. علاوه بر این، نقطه وارونگی اثر در سطح مالکیت نهادی حدود ۶٫۱۴ درصد رخ می‌دهد. با توجه به اینکه نزدیک به دو سوم شرکت‌های نمونه دارای مالکیت نهادی بالاتر از این سطح هستند، این یافته دلالت بر آن دارد که در اغلب شرکت‌ها، ترکیب «نقدشوندگی بالا + مالکیت نهادی بالا» به‌ویژه در حضور نهادهای کوتاه‌مدت‌گرا، می‌تواند به‌جای کاهش، به تشدید ریسک سقوط قیمت سهام بینجامد. این الگو با فرضیه "کوتاه‌مدت‌گرایی نهادی" سازگار است.
نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد که نقدشوندگی، اگرچه برای کارایی بازار ضروری است، می‌تواند در بازارهای فاقد ابزارهای کنترلی مانند فروش استقراضی، به‌عنوان یک عامل ریسک عمل کند. همچنین، سیاست‌گذاران و ناظران باید توجه داشته باشند که مالکیت نهادی لزوماً تضمین‌کننده‌ی ثبات نیست، بلکه ماهیت و رفتار سرمایه‌گذاران نهادی (فعال یا غیرفعال، بلندمدت یا کوتاه‌مدت) نقش تعیین‌کننده‌ای در تأثیرگذاری آن‌ها دارد. یافته‌ها می‌تواند مبنایی برای اصلاح سیاست‌های نظارتی و افشای اطلاعات در بازار سرمایه ایران باشد.
کلیدواژه‌ها
"نقدشوندگی سهام"؛ "مالکیت نهادی"؛ "کوتاه‌مدت‌گرایی"؛ "ریسک سقوط قیمت سهام"
عنوان مقاله [English]
The Impact of Stock Liquidity on Stock Price Crash Risk: The Moderating Role of Institutional Ownership
نویسندگان [English]
Mahdieh Kamran؛ Sima Takbiri
Accounting Group, Humanities Faculty, Science and Culture University
چکیده [English]
Objective: The primary objective of this study is to investigate the impact of stock liquidity on stock price crash risk, with a specific emphasis on the moderating role of institutional ownership. Stock price crash risk is considered one of the hidden and dangerous risks in capital markets, with the potential to inflict substantial losses on investors and destabilize markets. This research aims to determine whether liquidity—as a key indicator of market efficiency—can itself contribute to an increase in crash risk, and whether the presence of institutional investors strengthens or weakens this relationship.
Methodology: This descriptive–correlational study is based on a panel dataset of 155 firms listed on the Tehran Stock Exchange during the period 2013 to 2022 . To measure crash risk, two common indicators were used: the negative conditional skewness of weekly returns (NCSKEW) and the down-to-up volatility ratio (DUVOL). Stock liquidity was measured using the Amihud illiquidity index, while institutional ownership was defined using a dummy variable equal to one if institutions held more than 5% of a firm’s shares. Following the literature, control variables including SIZE, LEV, ROA, BTM, SIGMA, and RET were included in the regression models. The statistical analysis was conducted using fixed-effect panel regressions estimated with least squares and HC3 heteroskedasticity-robust standard errors.
Findings: The empirical results show that stock liquidity plays a critical role in increasing crash risk. This supports the "bad news hoarding and sudden release" theory, especially in markets like Iran where short selling is restricted and information transparency is limited. Specifically, the Amihud illiquidity index—used as an inverse measure of liquidity—showed a positive and significant coefficient in the NCSKEW model (β = 0.0386; p < 0.01). This implies that the more liquid a stock is, the more likely it is to experience a price crash triggered by the delayed release of negative news. In contrast, in the DUVOL model, the effect of liquidity was negative but statistically insignificant, indicating that DUVOL is less sensitive to liquidity than NCSKEW.
Institutional ownership alone had no significant direct effect on crash risk; however, its interaction with liquidity (LIQ × DINST) was highly significant: the interaction coefficient was −0.0040 in the NCSKEW model and +0.0044 in the DUVOL model (both at p < 0.01). This contrast in sign suggests that the presence of institutional investors dampens the protective effect of illiquidity. While the relationship remains negative in the skewness-based model, it becomes weaker; in the volatility-based model, it becomes nearly neutral. Moreover, the analytical derivative showed that the inflection point occurs at an institutional ownership level of approximately 6.14%. Given that nearly two-thirds of firms in the sample have institutional ownership above this threshold, the findings indicate that the combination of high liquidity and high institutional ownership—especially in the presence of short-term-oriented institutions—intensifies the risk of a stock price crash for most companies. This outcome is consistent with the short-termism hypothesis.
Conclusion:The findings suggest that while liquidity is essential for market efficiency, in environments lacking control mechanisms such as short selling, it may paradoxically function as a risk factor. Additionally, policymakers and regulators should be aware that institutional ownership is not inherently stabilizing; rather, the nature and behavior of institutional investors (active vs. passive, long-term vs. short-term) are critical in shaping their impact. These results offer valuable insights for improving disclosure practices and regulatory frameworks in Iran’s capital market.
کلیدواژه‌ها [English]
"Stock liquidity", "Institutional ownership", "Short-termism", "Stock-price crash risk"
مراجع
  1. Alp, O. S., Canbaloglu, B., & Gurgun, G. (2022). Stock liquidity, stock price crash risk, and foreign ownership. Borsa Istanbul Review, 22(3), 477-486.
  2. Amihud, Y., & Mendelson, H. (1986). Asset pricing and the bid-ask spread. Journal of Financial Economics, 17(2), 223–249.
  3. bonabi gadim, R., & Rahmani Fard, S. (2021). The effect of Agency Problems on Relationship between Institutional Investor's Short-Term Time Horizon and Stock Price Crash Risk. Financial Management Perspective, 11(34), 117-144. doi: 10.52547/jfmp.11.34.117 (In Persian)
  4. Chang, X., Chen, Y., & Zolotoy, L. (2017). Stock liquidity and stock price crash risk. Journal of financial and quantitative analysis, 52(4), 1605-1637.
  5. Chauhan, Y., Kumar, S., & Pathak, R. (2017). Stock liquidity and stock prices crash-risk: Evidence from India. The North American Journal of Economics and Finance, 41, 70-81.
  6. Chen, J., Hong, H. and Stein, J.C. (2001). Forecasting crashes: trading volume, past returns, and conditional skewness in stock prices. Journal of Financial Economics, 61(3), pp. 345-381.
  7. Chen, R., Liu, Y., Jiang, Y., & Liu, J. (2023). Does ESG performance promote vitality of capital market? Analysis from the perspective of stock liquidity. Frontiers in environmental science, 11, 1132845.
  8. Deng, M., Nguyen, M., & Gebka, B. (2023). Option Market Liquidity and Stock Price Crash Risk. Available at SSRN 4338698.
  9. Dinh, N. B., & Tran, H. N. S. (2023). Stock liquidity and stock price crash risk: Evidence from Vietnam. Cogent Business & Management, 10(3), 2277481.
  10. Edmans, A. (2014). Blockholders and corporate governance. Annual Review of Financial Economics, 6(1), 23–50.
  11. Edmans, A., Fang, V. W., & Zur, E. (2013). The effect of liquidity on governance. The Review of Financial Studies, 26(6), 1443-1482.
  12. Falahzadeh Abarqaui, A., Taftian, A., & Hirani, F. (2017). Investigating the relationship between stock liquidity and stock price simultaneity using the system of simultaneous equations in companies listed on the Tehran Stock Exchange. Investment Knowledge, 7(27), 257-276. (In Persian)
  13. Fiorillo, P., Meles, A., Pellegrino, L. R., & Verdoliva, V. (2024). Geopolitical risk and stock price crash risk: The mitigating role of ESG performance. International Review of Financial Analysis, 91(C).
  14. Habib, A., Hasan, M. M., & Jiang, H. (2018). Stock price crash risk: review of the empirical literature. Accounting & Finance, 58, 211-251.
  15. Haider, M. J., Ahmad, M., & Wu, Q. (2024). The role of debt maturity in stock price crash risk: a comparison of developing and developed Asian economies. Journal of Asian Business and Economic Studies. 31(4), 307-321.
  16. Hutton, A.P., Marcus, A.J. and Tehranian, H. (2009). Opaque financial reports, R2, and crash risk. Journal of Financial Economics, 94(1), 67-86.
  17. Jin, L., & Myers, S. C. (2006). R2 around the world: New theory and new tests. Journal of financial Economics, 79(2), 257-292.
  18. Jin, X., Liang, S., & Yu, J. (2022). Management geographical proximity and stock price crash risk. China Finance Review International, 12(4), 601-622.
  19. Khodaee, B., & Beshkat, M. (2015). The effect of stock liquidity on the company's performance and the risk of falling stock prices. Journal of quantitative studies in management, 7(2), 83-102. (In Persian)
  20. Kim, J.B. and Zhang, L. (2016). Accounting conservatism and stock price crash risk: firm-level Contemporary Accounting Research, 33(1), 412-441.
  21. Kim, J.B., Li, Y. and Zhang, L. (2011). CFOs versus CEOs: equity incentives and crashes. Journal of Financial Economics, 101(3), 713-730.
  22. Maug, E. (1998). Large shareholders as monitors: Is there a trade-off between liquidity and control? The Journal of Finance, 53(1), 65–98.
  23. Mughanlou, M., & Hamidian, M. (2014). The effect of stock liquidity on the risk of falling stock prices in Tehran Stock Exchange. International conference on new researches in management, economy and accounting. https://sid.ir/paper/868441/fa (In Persian)
  24. Nadiri, M., Masoudi Alavi, S. H., & Pashapour, A. (2020). Analyzing the impact of liquidity on the risk of falling stock prices in companies listed on the Tehran Stock Exchange, the second international conference on new challenges and solutions in industrial engineering, management and accounting, Damghan. https://civilica.com/doc/1244772 (In Persian)
  25. Nguyen, H. T., & Nguyen, H. T. N. (2024). Stock price crash risk, liquidity and institutional blockholders: evidence from Vietnam. Journal of Economics and Development.26(3), 174-188.
  26. Pham, T. M., Nguyen, D. T. L., & Nguyen, N. P. L. (2025). The impact of stock liquidity on stock price crash risk: Empirical research on listed firms in Vietnam. Asian Journal of Economic Modelling, 13(1), 23–36.
  27. Shleifer, A., & Vishny, R. W. (1997). A survey of corporate governance. The Journal of Finance, 52(2), 737–783.
  28. Shruti, R., & Thenmozhi, M. (2024). Foreign institutional ownership stability and stock price crash risk. Journal of International Financial Markets, Institutions and Money, 91(C), 101937.
  29. Zhang, H., Arda, B., Lu, Y., & Miao, S. (2018). Stock liquidity and price crash risk: Evidence from a Kernel matching approach. Annals of Economics and Finance, 19(2), 653-681.
  30. Zhang, Y., Lin, M., & Xu, Y. (2024). Institutional ownership, stock liquidity, and crash risk: Evidence from China. Applied Economics, 56(24), 2343–2359.
  31. Zhao, T., Chen, K., Wang, Q., & Luo, C. (2023). Financial literacy, liquidity constraits and household risk asset allocation. Finance Research Letters, 58, 104555.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 977
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 868