سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه شهید بهشتی

شفیعی نیکابادی, محسن, مقدم, علیرضا, میرحسینی, وحید, دارائی, مهدی. (1404). طراحی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش در شرکت های دانش بنیان. , 15(2), 251-271. doi: 10.48308/jimp.15.2.251
محسن شفیعی نیکابادی; علیرضا مقدم; وحید میرحسینی; مهدی دارائی. "طراحی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش در شرکت های دانش بنیان". , 15, 2, 1404, 251-271. doi: 10.48308/jimp.15.2.251
شفیعی نیکابادی, محسن, مقدم, علیرضا, میرحسینی, وحید, دارائی, مهدی. (1404). 'طراحی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش در شرکت های دانش بنیان', , 15(2), pp. 251-271. doi: 10.48308/jimp.15.2.251
شفیعی نیکابادی, محسن, مقدم, علیرضا, میرحسینی, وحید, دارائی, مهدی. طراحی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش در شرکت های دانش بنیان. , 1404; 15(2): 251-271. doi: 10.48308/jimp.15.2.251

طراحی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش در شرکت های دانش بنیان

چشم‌انداز مدیریت صنعتی
دوره 15، شماره 2 - شماره پیاپی 58، 1404، صفحه 251-271    اصل مقاله (765.28 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.48308/jimp.15.2.251
نویسندگان
محسن شفیعی نیکابادی* 1؛ علیرضا مقدم2؛ وحید میرحسینی3؛ مهدی دارائی4
1استاد، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم ‌اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.
2استادیار، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم ‌اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.
3دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم ‌اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.
4دانشجوی دکتری، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم ‌اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.
چکیده
مقدمه و اهداف: امروزه شرکت‌های دانش‌بنیان در بستر اقتصاد دیجیتال با چالش‌ها و فرصت‌های متعددی مواجه‌اند. افزایش پیچیدگی‌های فناورانه، ضرورت همکاری بین بازیگران مختلف و رشد سریع تقاضای بازار، طراحی اکوسیستم‌های نوآوری باز را به یک ضرورت راهبردی بدل کرده است. این اکوسیستم‌ها بستری برای بهره‌گیری از منابع دانشی درونی و بیرونی، توسعه محصولات جدید و ارتقای رقابت‌پذیری سازمانی فراهم می‌سازند. با وجود ظرفیت‌های بالای شرکت‌های دانش‌بنیان، فقدان چارچوبی بومی و منسجم برای شکل‌دهی و پایداری اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال، یکی از موانع جدی توسعه آن‌ها محسوب می‌شود. از این‌رو، پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل بومی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش و با تمرکز بر شرکت‌های دانش‌بنیان شهر سمنان انجام شد تا ضمن کشف تعاملات پیچیده میان عوامل اثرگذار، چارچوبی نظری و عملی برای توسعه پایدار این شرکت‌ها ارائه کند.
روش‌ : این تحقیق از نوع کاربردی-اکتشافی و با رویکرد کیفی مبتنی بر نظریه داده‌بنیاد (گراندد تئوری) انجام شده است. جامعه آماری شامل مدیران و خبرگان شرکت‌های دانش‌بنیان فعال در حوزه‌های فناوری اطلاعات، بیوتکنولوژی، کشاورزی و صنایع پیشرفته در شهر سمنان بود. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۱ نفر از مدیران تحقیق و توسعه، توسعه بازار و مدیران عامل جمع‌آوری شد. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و قضاوتی تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها بر اساس الگوی نظام‌مند استراوس و کوربین در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت که حاصل آن استخراج ۱۶۹ کد باز، ۴۹ مقوله فرعی و ۱۱ مقوله اصلی بود. به منظور افزایش روایی و پایایی پژوهش، توافق درونی بین دو کدگذار مستقل محاسبه و تأیید شد.
یافته‌ها : نتایج کدگذاری نشان داد که اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش تحت تأثیر مجموعه‌ای از شرایط علّی، زمینه‌ای، مداخله‌گر، راهبردها و پیامدها قرار دارد. در میان عوامل علّی می‌توان به نقش فناوری‌های نوین مانند هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، سیستم‌های مدیریت محتوا، ایجاد زیرساخت‌های ارتباطی، توسعه مراکز نوآوری و شکل‌گیری فرهنگ سازمانی مبتنی بر دانش اشاره کرد. عوامل زمینه‌ای شامل حمایت مدیران، ارائه تسهیلات مالی، پشتیبانی از استارتاپ‌ها، جذب ایده‌های مشتریان، کاهش هزینه‌ها و توسعه فرهنگ نوآوری در سازمان بودند. عوامل مداخله‌گر نیز بر امنیت اطلاعات، حفظ محرمانگی دانش، رعایت حقوق مالکیت فکری و وجود مقررات شفاف تأکید داشتند. در بخش راهبردها، مجموعه‌ای از اقدامات چون تشویق به همکاری و تفکر باز، شناسایی چالش‌های صنایع نوپا، تبادل دانش با مشتریان، استفاده از ایده‌های بیرونی، ایجاد بسترهای انتقال دانش و همکاری پژوهشی با سازمان‌های تحقیقاتی شناسایی شد. پیامدهای حاصل از استقرار این اکوسیستم شامل توسعه شبکه‌های همکاری دو و چندجانبه، افزایش سرمایه‌گذاری مشترک، تقویت ارتباط با رقبا، ارتقای محصولات و خدمات شرکت‌ها، حضور رقابتی در بازار و رشد پایدار سازمان بود. در نهایت، مقوله هسته‌ای پژوهش تحت عنوان «همگرایی دانش‌بنیان در فرآیندهای نوآوری باز دیجیتال» شناسایی شد که بر یکپارچه‌سازی جریان‌های دانشی درونی و بیرونی و انعطاف‌پذیری اکوسیستم تأکید دارد.
نتیجه‌گیری: پژوهش حاضر با طراحی مدل بومی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال، نشان داد که موفقیت شرکت‌های دانش‌بنیان در گرو توانایی آن‌ها در بهره‌گیری از فناوری‌های نوین، مدیریت دانش یکپارچه، ایجاد شبکه‌های همکاری و ارتقای فرهنگ نوآوری است. یافته‌ها بیانگر آن است که برای دستیابی به توسعه پایدار و مزیت رقابتی، شرکت‌های دانش‌بنیان باید رویکردی چابک، منعطف و مشارکتی اتخاذ کنند. این مطالعه علاوه بر غنای نظری در حوزه مدیریت دانش و نوآوری، می‌تواند برای سیاست‌گذاران، مدیران و سرمایه‌گذاران به‌عنوان راهنمایی عملی در زمینه طراحی و تقویت اکوسیستم‌های نوآوری باز دیجیتال مورد استفاده قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها
اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال؛ مدیریت دانش؛ شرکت‌های دانش‌بنیان؛ نظریه داده‌بنیاد؛ همکاری فناورانه؛ امنیت اطلاعات؛ توسعه پایدار
عنوان مقاله [English]
Designing the Digital Open Innovation Ecosystem in the Context of Knowledge Management in Knowledge-Based Companies
نویسندگان [English]
Mohsen Shafiei Nikabadi1؛ Alireza Moghaddam2؛ Vahid Mirhoseyni3؛ Mahdi Daraie4
1Professor, Industrial management, Faculty of Economic, Management, and Administrative Sciences, Semnan University, semnan, iran.
2Assistant Professor, Industrial management, Faculty of Economic, Management, and Administrative Sciences, Semnan University, semnan, iran.
3Master's Graduate, Industrial management, Faculty of Economic, Management, and Administrative Sciences, Semnan University, semnan, iran.
4Ph.D. Candidate, Industrial management, Faculty of Economic, Management, and Administrative Sciences, Semnan University, semnan, iran.
چکیده [English]
Objective: In today’s digital economy, knowledge-based firms face both significant opportunities and complex challenges. Rapid technological advancement, the growing need for collaboration among diverse actors, and the dynamic demands of global markets have turned the design of open innovation ecosystems into a strategic necessity. Such ecosystems provide a structured platform for leveraging internal and external knowledge resources, developing new products, and enhancing organizational competitiveness. Despite the high potential of knowledge-based firms, the absence of a coherent and localized framework to shape and sustain digital open innovation ecosystems remains a critical obstacle to their development. Accordingly, the present study aimed to design a localized model of a digital open innovation ecosystem within the framework of knowledge management, focusing on knowledge-based firms in Semnan, Iran. The study intended to uncover the complex interactions among the influencing factors and propose both theoretical and practical guidelines for sustainable development.
Method: This research is applied-exploratory in nature and employed a qualitative approach based on Grounded Theory. The statistical population consisted of managers and experts from knowledge-based companies active in information technology, biotechnology, agriculture, and advanced industries in Semnan. Data were collected through semi-structured in-depth interviews with 11 participants, including R&D managers, market development directors, and chief executives. Purposive and judgmental sampling continued until theoretical saturation was reached. Data analysis followed the systematic coding approach of Strauss and Corbin, involving open, axial, and selective coding. This process yielded 169 open codes, 49 sub-categories, and 11 main categories. To ensure reliability and validity, inter-coder agreement between two independent coders was calculated and confirmed.
Findings: Findings revealed that the digital open innovation ecosystem in the context of knowledge management is influenced by a wide range of causal, contextual, intervening, strategic, and consequential factors. Causal factors include the adoption of advanced technologies such as artificial intelligence, the Internet of Things, content management systems, communication infrastructures, innovation hubs, and knowledge-based organizational culture. Contextual factors encompass managerial support, financial facilitation, start-up incubation, customer idea acquisition, cost reduction, and fostering a culture of innovation within organizations. Intervening conditions emphasized information security, confidentiality, intellectual property rights, and the establishment of transparent regulations. Strategic factors identified in the study covered encouraging collaboration and open thinking, addressing start-up challenges, creating platforms for knowledge exchange with customers, utilizing external ideas, developing infrastructures for knowledge transfer, and establishing research partnerships with scientific institutions. The consequences of implementing such an ecosystem include the expansion of bilateral and multilateral networks, joint investment opportunities, stronger ties with competitors, product and service upgrades, enhanced market presence, and sustainable organizational growth. The core category derived from the study was defined as “knowledge-based convergence in digital open innovation processes,” emphasizing the integration of internal and external knowledge flows and the adaptability of the ecosystem.
Conclusion: The proposed model highlights that the success of knowledge-based firms depends on their ability to integrate advanced technologies, employ comprehensive knowledge management, establish collaborative networks, and foster an innovation-oriented culture. The study underscores the need for agility, flexibility, and participatory approaches in building sustainable digital open innovation ecosystems. Beyond its theoretical contributions to knowledge management and innovation literature, the study provides practical insights for policymakers, managers, and investors in strengthening the digital innovation capacity of knowledge-based companies.
کلیدواژه‌ها [English]
Collaboration, Digital Open Innovation Ecosystem, Grounded Theory, Information Security, Knowledge Management, Knowledge-based Firms, Sustainability
مراجع
  1. Abbate, T., Codini, A. P., Aquilani, B. (2019). Knowledge co-creation in open innovation digital platforms: processes, tools and services, Bus. Ind. Mark., 34(7), 1434–1447.
  2. Abbate, T., Codini, A., Aquilani, B., Vrontis, D. (2022). From knowledge ecosystems to capabilities ecosystems: when open innovation digital platforms lead to value co-creation, Knowl. Econ., 1–15.
  3. Akbari, M., Zarehparvar Shojae, E., Padash, H., Alizadeh, S. (2018). The impact of inbound and outbound open innovation on innovation performance of information and communication technology firms, Technol. Dev. Manag., 6(3), 157–184.
  4. Antonios, G., Lamprini, P., Skourtis, G. (2020). Destination branding and co-creation: a service ecosystem perspective, Prod. Brand Manag.
  5. Battistella, C., Nonino, F. (2013). Exploring the impact of motivations on the attraction of innovation roles in open innovation web-based platforms, Plan. Control., 24, 226–245.
  6. Baumann, S. (2022). Introduction to the handbook on digital business ecosystems: strategies, platforms, technologies, governance and societal challenges, in Handbook on Digital Business Ecosystems, Edward Elgar Publishing, 1–9.
  7. Constante, J. M., de Langen, P. W., Pruñonosa, S. F. (2023). Innovation ecosystems in ports: a comparative analysis of Rotterdam and Valencia, Shipp. Trade., 8, 1–19.
  8. Dahlander, L., Gann, D. M. (2010). How open is innovation?, Policy., 39(6), 699–709.
  9. De Falco, S. E., Renzi, A., Orlando, B., Cucari, N. (2017). Open collaborative innovation and digital platforms, Plan. Control., 28, 1344–1353.
  10. Del Giudice, M., Scuotto, V., Papa, A., Tarba, S. Y., Bresciani, S., Warkentin, M. (2021). A self-tuning model for smart manufacturing SMEs: effects on digital innovation, Prod. Innov. Manag., 38(1), 68–89.
  11. Durst, S., Ståhle, P. (2013). Success factors of open innovation: a literature review, J. Bus. Res. Manag., 4(4), 111–131.
  12. Gafarlı, G. N. (2023). Competitive advantages as the basis of sustainable development of the economy, Экономика и предпринимательство. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:271446046
  13. Goyal, S., Sergi, B. S., M. (2019). Literature review of emerging trends and future directions of e-commerce in global business landscape, World Rev. Entrep. Manag. Sustain. Dev., 15(1–2), 226–255.
  14. Granstrand, O., Holgersson, M. (2020). Innovation ecosystems: a conceptual review and a new definition, , 90–91, 102098.
  15. Guertler, M. R., von Saucken, C., Tesch, A.-T., Damerau, T., Lindemann, U. (2015). Systematic selection of suitable open innovation methods, in The XXVI ISPIM Innovation Conference 2015.
  16. Gupta, R., Mejia, C., Kajikawa, Y. (2019). Business, innovation and digital ecosystems landscape survey and knowledge cross sharing, Forecast. Soc. Change., 147, 100–109.
  17. Gupta, V., Rubalcaba, L. (2022). University libraries as open innovation partners: harnessing hidden potential to foster global entrepreneurship, Acad. Librariansh., 48(2), 102432.
  18. Hermanto, B. (2020). Business ecosystem policy for micro, small and medium enterprises in Indonesia, Entrep. J., 26(4), 1–7.
  19. Hilbolling, S., Berends, H., Deken, F., Tuertscher, P. (2020). Complementors as connectors: managing open innovation around digital product platforms, R&D Manag., 50(1), 18–30.
  20. Hippel, E. von, Kaulartz, S. (2021). Next-generation consumer innovation search: identifying early-stage need-solution pairs on the web, Policy., 50(8), 104056.
  21. Hossain, M., Lassen, A. H. (2017). How do digital platforms for ideas, technologies, and knowledge transfer act as enablers for digital transformation?, Innov. Manag. Rev., 7(9), 55–60.
  22. Huang, R., Mao, S. (2024). Enhancing the energy level of regional digital innovation ecosystems: a configuration perspective, PLoS One., 19(10), e0309229.
  23. Huang, Y., Li, K., Li, P. (2023). Innovation ecosystems and national talent competitiveness: a country-based comparison using fsQCA, Forecast. Soc. Change. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:259584408
  24. Inkinen, H. T., Kianto, A., Vanhala, M. (2015). Knowledge management practices and innovation performance in Finland, J. Manag., 10(4), 432–455.
  25. Jupowicz-Ginalska, A., Sokół, K. (2022). Digital business ecosystems in the media: VR technology implementation models, in Handbook on Digital Business Ecosystems, Edward Elgar Publishing, 564–581.
  26. Laatikainen, G., Kolehmainen, T., Li, M., Hautala, M., Kettunen, A., Abrahamsson, P. (2021). Towards a trustful digital world: exploring self-sovereign identity ecosystems, arXiv preprint arXiv:2105.15131.
  27. Liu, Z., Shi, Y., Yang, B. (2022). Open innovation in times of crisis: an overview of the healthcare sector in response to the COVID-19 pandemic, Open Innov. Technol. Mark. Complex., 8(1), 21.
  28. Ma, L., Zhang, B., Liang, K., Cheng, Y., Yi, C. (2024). Digital enabled innovation ecosystems: a dual case study of knowledge flows in intellectual property platforms, J. Innov. Manag., 28(6), 2173–2188.
  29. Maruping, L. M., Yang, Y. (2020). Governance in digital open innovation platforms. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:225659297
  30. McCann, P., Van Oort, F. (2019). Theories of agglomeration and regional economic growth: a historical review, in Handbook of Regional Growth and Development Theories, Edward Elgar Publishing, 6–23.
  31. Moore, J. F. (1993). Predators and prey: a new ecology of competition, Bus. Rev., 71(3), 75–86.
  32. Qafarli, (2023). Competitive Advantages As The Basis Of Sustainable Development Of The Economy, Экономика и предпринимательство, , [Online]. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:271446046
  33. Osorno-Hinojosa, R., Koria, M., del Carmen Ramírez-Vázquez, D. (2022). Open innovation with value co-creation from university–industry collaboration, Open Innov. Technol. Mark. Complex., 8(1), 32.
  34. Piller, F., West, J. (2014). Firms, users, and innovation, New Front. Open Innov., 29(1), 29–49.
  35. Pittz, T. G., Hertz, G. (2018). A relational perspective on entrepreneurial ecosystems: the role and sustenance of the entrepreneurship center, Enterprising Communities People Places Glob. Econ., 12(2), 220–231.
  36. Radziwon, A., Bogers, M. L. A. M., Chesbrough, H., Minssen, T. (2022). Ecosystem effectuation: creating new value through open innovation during a pandemic, R&D Manag., 52(2), 376–390.
  37. Ramaswamy, V., Ozcan, K. (2020). The co-creation paradigm, Stanford University Press.
  38. Riquelme-Medina, M., Stevenson, M., Barrales-Molina, V., Llorens-Montes, F. J. (2022). Coopetition in business ecosystems: the key role of absorptive capacity and supply chain agility, Bus. Res., 146, 464–476.
  39. Sá, T., Ferreira, J. J. M., Jayantilal, S. (2025). Open innovation strategy: a systematic literature review, J. Innov. Manag., 28(2), 454–510.
  40. Schniederjans, D. G., Curado, C., Khalajhedayati, M. (2020). Supply chain digitisation trends: an integration of knowledge management, J. Prod. Econ., 220, 107439.
  41. Schumpeter, J. A. (2013). Capitalism, socialism and democracy, Routledge.
  42. Sokhan, I. V., Popovskyi, V. H. (2023). Formation of competitive advantages as the foundation of strong competitiveness of enterprises, Inf. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:257992475
  43. Suuronen, S., Ukko, J., Eskola, R., Semken, R. S., Rantanen, H. (2022). A systematic literature review for digital business ecosystems in the manufacturing industry: prerequisites, challenges, and benefits, CIRP J. Manuf. Sci. Technol., 37, 414–426.
  44. Tsai, F.-S., Cabrilo, S., Chou, H.-H., Hu, F., Tang, A. D. (2022). Open innovation and SME performance: the roles of reverse knowledge sharing and stakeholder relationships, Bus. Res., 148, 433–443.
  45. Turon, K. (2022). Open innovation business model as an opportunity to enhance the development of sustainable shared mobility industry, Open Innov. Technol. Mark. Complex., 8(1), 37.
  46. Urbanek, G. (2023). Rudiments of sustainable competitive advantage in the digital age, Univ. Mariae Curie-Skłodowska, Sect. H – Oeconomia. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:258540260
  47. Urbancová, H., Vrabcová, P. (2023). Sustainability-oriented innovation: crucial sources to achieve competitiveness, Časopis. Available: https://api.semanticscholar.org/CorpusID:258534627
  48. Yan, R., Lv, J., Meng, Q. (2021). Sustainable development of the innovation ecosystem from the perspective of T-O-V, , 2021(1), 3419175.
  49. Zarinjooee, M., Nemati, M. A., Reshadatjoo, H. (2023). Identification the role of science and technology parks in creating innovation ecosystem, Econ. Stud., 3(4), 73–93.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 497
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 97