تبیین علم خداوند به غیر، از طریق تحلیل وجود رابط در فلسفة ملاصدرا | ||
| آینه معرفت | ||
| مقاله 2، دوره 11، شماره 2، تیر 1390 اصل مقاله (140.92 K) | ||
| نویسنده | ||
| عبدالعلی شکر* | ||
| دانشگاه تبریز | ||
| چکیده | ||
| چگونگی علم خداوند به مخلوقات خود، پیش از ایجاد و پس از آفرینش، همواره برای فلاسفه مسئلهای دشوار و مورد اختلاف بوده است، تا جایی که در مباحثی مانند علم به جزئیات زمانی و متغیر، برخی از فیلسوفان متهم به کفر شدهاند. دیدگاه فیلسوفان مشائی و اشراقی از یک سو، تأثیر مکتب عرفانی و آیات قرآنی از طرف دیگر، موجب پر بار شدن این مبحث در حکمت متعالیه گردید. نظریات حکمای پیش از صدرالمتألهین تبیین قابل قبولی در باب علم الهی ارائه نکرده و هر کدام، به ویژه در علم ازلی خداوند به ممکنات و نیز علم به جزئیات متغیر مادی، با مشکلاتی مواجهاند. با طرح و تحلیل «وجود رابط» توسط ملاصدرا، تبیین دیگری از علم خداوند قابل ارائه است، به گونهای که مشکلات دیدگاههای پیشین را ندارد. مطابق این بیان ذات خداوند به نحو بساطت، دارای جمیع کمالات آفریدههای خود، پیش و پس از خلقت است. از طرفی وجود ممکنات اعم از مجردات و مادیات، امور کلی و نیز جزئیات متغیر، شأنی جز وابستگی و تعلق به علت خویش ندارند و به همین خاطر عین حضور نزد خداوند هستند. این همان علم کامل مطلق خداوند نسبت به مخلوقات خود در تمام مراتب آنهاست. | ||
| کلیدواژهها | ||
| علم؛ واجب الوجود؛ اضافه اشراقیه؛ وجود رابط؛ صدرالمتألهین | ||
| مراجع | ||
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,112 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,486 |
||