سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه شهید بهشتی

رجائی, امیر, یمنی دوزی سرخابی, محمد, خراسانی, اباصلت, رضایی زاده, مرتضی. (1399). اعتبارسنجی عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای ارزیابی بیرونی گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران. , 13(2), 13-42. doi: 10.52547/mpes.13.2.13
امیر رجائی; محمد یمنی دوزی سرخابی; اباصلت خراسانی; مرتضی رضایی زاده. "اعتبارسنجی عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای ارزیابی بیرونی گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران". , 13, 2, 1399, 13-42. doi: 10.52547/mpes.13.2.13
رجائی, امیر, یمنی دوزی سرخابی, محمد, خراسانی, اباصلت, رضایی زاده, مرتضی. (1399). 'اعتبارسنجی عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای ارزیابی بیرونی گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران', , 13(2), pp. 13-42. doi: 10.52547/mpes.13.2.13
رجائی, امیر, یمنی دوزی سرخابی, محمد, خراسانی, اباصلت, رضایی زاده, مرتضی. اعتبارسنجی عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای ارزیابی بیرونی گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران. , 1399; 13(2): 13-42. doi: 10.52547/mpes.13.2.13

اعتبارسنجی عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای ارزیابی بیرونی گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران

مدیریت و برنامه ریزی در نظام های آموزشی
مقاله 1، دوره 13، شماره 2 - شماره پیاپی 25، 1399، صفحه 13-42    اصل مقاله (1.34 M)
نوع مقاله: علمی - پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.52547/mpes.13.2.13
نویسندگان
امیر رجائی* 1؛ محمد یمنی دوزی سرخابی2؛ اباصلت خراسانی3؛ مرتضی رضایی زاده4
1دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی توسعه آموزش عالی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2استاد گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
4استادیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
چکیده
هدف: امروزه، ‌بیش‌تر کشورها بر سازوکارهای تضمین کیفیت و ارتقای آموزش عالی مانند اجرای ارزیابی بیرونی تأکید بسیاری دارند. با وجود تأکید اسناد بالادستی مبنی بر لزوم فراهم آوردن زمینه شکل‌گیری نظام تضمین کیفیت و به تبع آن اجرای ارزیابی بیرونی در آموزش عالی، تاکنون فعالیت‌های اندکی برای اجرای ارزیابی بیرونی در کشور صورت گرفته است. لذا، در پژوهش کنونی به اعتبارسنجی و وزن‌دهی «عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای» ارزیابی بیرونی در گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی در دانشگاه‌های دولتی شهر تهران براساس نظر خبرگان پرداخته شد.
مواد و روش‌ها: در پژوهش حاضر از رویکرد کمی و روش توصیفی-پیمایشی و ابزار پرسشنامه استفاده شد. جامعه آماری شامل اعضای هیأت علمی رشته علوم تربیتی در دانشگاه‌های دولتی شهر تهران بودند. لذا، نمونه‌گیری با روش تمام‌شماری برای جلب مشارکت حداکثری صورت گرفت. با سه مرحله پیگیری 39 نفر از مشارکت‌کنندگان (55 درصد) به پرسشنامه‌ها پاسخ دادند. نتایج پرسشنامه‌ها با استفاده از آزمون‌های آلفا کرونباخ و پایایی ترکیبی و بهره‌گیری از نرم‌افزار «پی‌ال‌اس» مورد بررسی قرار گرفتند. روایی محتوایی و صوری پرسشنامه نیز مطابق با نظر اساتید راهنما و مشاور و نیز مصاحبه‌شوندگان اولیه مورد بررسی قرار گرفت و روایی سازه‌ای از طریق تحلیل عاملی و با استفاده از نرم‌افزار آماری «پی‌ال‌اس» و میزان پایایی نیز با آزمون «آلفا کرونباخ» و نیز شاخص «پایایی ترکیبی» محاسبه و مورد تأیید واقع گردید.
بحث و نتیجه‌گیری: یافته‌ها حاکی از آن بودند که به جز ملاک «1.6. آیین‌نامه‌ها و مصوبات گروه» و نشانگرهای «1.2.5. رضایت اعضای هیأت علمی از مدیر گروه»، «1.2.6. رضایت دانشجویان از مدیر گروه » و «3.1.3. تناسب تعداد پذیرفته‌شدگان با ظرفیت دوره‌های آموزشی گروه» سایر ملاک‌ها و نشانگرهای ارائه شده (27 ملاک از 28 ملاک و 74 نشانگر از 77 نشانگر موجود) برای ارزیابی بیرونی عامل‌های گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی در دانشگاه‌های دولتی شهر تهران از روایی و پایایی و به تبع آن از جامعیت و کفایت لازم برخوردار بودند. هم‌چنین، اهمیت و وزن هر کدام از نشانگرها و ملاک‌ها براساس بار عاملی تعیین شد که می‌تواند برای اولویت‌بندی آن‌ها در ارزیابی هر یک از عامل‌ها کاربرد داشته باشد. شایان ذکر است که در انتهای پرسش‌نامه، قسمتی به‌منظور ارائه پیشنهادهای مشارکت‌کنندگان برای افزوده شدن به فهرست عوامل، ملاک‌ها و نشانگرهای مذکور در نظر گرفته شد که این موارد پیشنهادی در بخش یافته‌ها ارائه گردید. از نظر آن‌ها به غیر از عامل‌های «4. دوره‌های آموزشی و برنامه‌های درسی مورد اجرا» و «5. فرایند یاددهی-یادگیری» به سایر عامل‌ها –یعنی عامل‌های «1. اهداف، جایگاه سازمانی، مدیریت و تشکیلات»، «2. هیئت علمی»، «3. دانشجویان»، و «6. دانش‌آموختگان»– می‌توان مواردی برای افزایش کفایت و جامعیت ملاک‌ها و نشانگرهای ارزیابی بیرونی افزود.
کلیدواژه‌ها
ارزیابی بیرونی در آموزش عالی؛ اعتبارسنجی در آموزش عالی؛ گروه‌های آموزشی رشته علوم تربیتی؛ دانشگاه‌های دولتی شهر تهران
عنوان مقاله [English]
Accreditation of Factors, Criteria and Indicators for External Evaluation of Education Departments in Public Universities of Tehran
نویسندگان [English]
Amir Rajaee1؛ Mohammad Yamanidouzi Sorkhabi2؛ Abasalt Khorasani3؛ Morteza Reazaeezadeh4
1Ph.D. Candidate in Higher Education Development Planning, Department of Education, Faculty of Education and Pyschology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
2Professor, Department of Education, Faculty of Education and Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
3Associate Professor, Department of Education, Faculty of Education and Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
4Assistant Professor, Department of Education, Faculty of Education and Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
چکیده [English]
Objective: Today, most countries have a lot of emphasis on quality assurance mechanisms in higher education. One of these mechanisms is external evaluation. Despite the emphasis of upstream documents on the need to provide a framework for the establishment of a quality assurance system and, consequently, the implementation of external evaluation in higher education, so far little has been done to carry out external evaluation in the country. Therefore, in the current study, it has been attempted to validate and weigh the "factors, criteria and indicators" for external evaluation in education departments in public universities in Tehran according to experts' opinion.
Materials: To this end, a quantitative approach, descriptive-survey method and questionnaire were used. The results of the questionnaire were analyzed by Cronbach's alpha and combined reliability through the use of PLS statistical software. The content and face validity of the questionnaire were also evaluated according to the opinion of the supervisors and consultants and the initial interviewers. Structural validity was calculated and confirmed by factor analysis using PLS software. Also, reliability was calculated and confirmed by the Cronbach's alpha test and the composite reliability index.
Results and Discussion: The findings indicated that except for the criterion "1.6. department regulations and approvals" and indicators like "1.2.5. faculty members' satisfaction with department manager", and "1.2.6. student satisfaction with department manager", and "3.1.3. proportionality of number of admissions with the capacity of department training courses" the other criteria and indicators presented (27 out of 28 criteria and 74 out of 77 indicators) for evaluating the external factors of education departments in public universities of Tehran were valid and reliable, and consequently, they had the optimum level of completeness and adequacy. Also, the importance and weight of each indicator and criterion were determined based on factor load, which could be used to prioritize them in evaluating each factor.
It is worth noting that at the end of the questionnaire, a section was designed for participants to provide their suggestions to be added to the list of the aforementioned factors, criteria and indicators. At the end, their suggestions were presented. In their view, except for the factors "4. courses and curriculum implemented" and "5. teaching-learning process", we can add some items to the other factors –i.e. "1.objectives, organizational position, management and organization", "2. faculty", "3. students", and "6. graduates"- in order to increase the adequacy and consistency of external evaluation criteria and indicators.
کلیدواژه‌ها [English]
external evaluation in higher education, accreditation in higher education, education departments, Tehran public universities
مراجع

Accreditation Commission for Education in Nursing (ACEN). (2017). ACEN 2017 Accreditation Manual. Available at www.acenursing.org.

Accreditation Service for International Schools, Colleges & Universities. (2019). UK Institution Handbook. Available at: http://www.asic.org.uk/.

Albert, M.; Laberge, S. & Mc Guire, W. (2012). Criteria for assessing quality in academic research: the views of biomedical scientists, clinical scientists and social scientists. Higher Education Quarterly, 64:661–676.

Amin Khandaghi, M. (2002). Internal evaluation and proposing external evaluation framework for statistics departments of Allameh Tabatabaee University. M. A. Thesis in the field of educational planning, Education and Psychology Faculty of Tehran University, Tehran. {in Persian}.

Bazargan, A. (1393). Educational Evaluation (3rd ed). Tehran: SAMT Publication. {in Persian}.

Bazargan, A. & Eshaghi, F. (2010). External quality evaluation in academic departments. Tehran: Dowran Publication. {in Persian}.

Bazargan, A. & Ferasatkhah, M. (2017). Monitoring and evaluation in higher education. Tehran: SAMT Publication. {in Persian}.

Bazargan, A.; Ferasatkhah, M.; MehrAlizadah, Y.; Memarian, H. Mahram, B & Noorshahi, N. (2017). Looking to the quality assurance experiences in Iranian higher education: perspectives and visions. Tehran: Institute of Research and Planning in Higher Education. {in Persian}.

Conely-Tyler, M. (2005). A fundamental choice: internal or external evaluation? Evaluation Journal of Australasia, 4: 3–11.

Donaldson, J. et al. (1995). ‘European pilot projects for evaluating quality in higher education: guidelines for participating institutions’, Higher Education in Europe, 20(1–2): 116-133.

Ferasatkhah, M. (2006). Designing and proposing a model for quality evaluation and accreditation of Iranian higher education based on Iranian and world experiences. Doctoral dissertation in the field of higher education management, Education and Psychology School, Shahid Beheshti University, Tehran. {in Persian}.

Ferasatkhah, M. & Bazargan, A. (1386). Internal and external evaluation in Iranian higher education. Article collection of third conference of internal quality evaluation in academic system: 74-92. {in Persian}.

Gall, M. D.; Borg, W. R.; & Gall, J. P. (1996). Educational research: An introduction. Translated by Nasar, A. et al. (2012). Tehran: Shahid Beheshti University Publication. {in Persian}.

Harman, G. (1998). ‘The management of quality assurance: a review of international practice’, Higher Education Quarterly,52(4): 345–364.

Hatami, J. & Mohammadi, R. (2013). Designing the national organization of evaluation, accreditation and quality assurance in higher education. Quarterly Journal of Educational Measurement and evaluation studies. 3(3): 145-174. {in Persian}.

Hedjazi, Y.; Bazargan, A.; & Eshaghi, F. (2016). A guide to internal quality evaluation in university systems. Tehran: University of Tehran Press. {in Persian}.

Heywood, J. (2000). Assessment in Higher Education: Student Learning, Teaching, Programmes and Institutions. London, Jessica Kingsley Publications. Available at https://books.google.com/books?hl=en&lr=&id=4bn83L0gURQC&oi=fnd&pg=PA7&dq=Heywood.

Hosseini Moghaddam, M. (1390). Comparison of the evaluation systems of higher education. Tehran: NRISP Publication. {in Persian}.

Kariminejad, H.; Ghourchian, N.; Jafari, P.; & Mohammad Davoodi, A. (2019). A Model for improving the Quality of Non-Profit and Non-Governmental Higher Education Universities and Institutes (Case Study: Guilan Province). Journal of Management and Planning in Educational Systems,12 (1): 13-46. {in Persian}.

Khorasani, A. (2016). Internationalizing of higher education. Tehran: Shahid Beheshti University Publication. {in Persian}.

Kizoori, A.H.; Hosseini, M. A.; & Fallahi Khoshknab, M. (2008). The effect of internal evaluation on quality improvement of education and research. Journal of Nursing Education, 3(8): 105-115. {in Persian}.

Langfeldt, L. et al. (2010). The role of peer review in Norwegian quality assurance: potential consequences for excellence and diversity. Higher Education Quarterly, 59: 391-405.

Leathwood, C. & Philips, D. (2000). Developing curriculum evaluation research in higher education: Process, politics and practicalities. Higher Education Quarterly, 40: 313-330.

Mackey, A. & Gass, S. M. (2005). Second Language Research. New Jersey, Lawrence Erlbaum Associates, Inc, Publishers.

Martin, M. & Stella, A. (2007). External quality assurance in higher education. Translated by Mohammadi, R.  Tehran: NOET Publications. {in Persian}.

Maassen, P.A.M. (1997). ‘Quality in European higher education: Recent trends and their historic roots, European Journal of Education,32(2): 111–127.

Mohammadi, R.; Fath Abadi, J.; Yadegarzadeh, G. R.; Mirza Mohammadi, M. H.; & Parand, K. (2012). Quality evaluation in higher education: concepts, principles, approaches & criteria. Tehran: NOET Publication. {in Persian}.

Morris, L. V. (2010). The problem of defining and communicating quality in the twenty first century. Innovative Higher Education Quarterly, 35:295-296, Springer Science+Business Media.

Moslehi Amirdehi, H.; Neyestani, M.R.; Jahanian, I. (2016). The effect of external evaluation on the quality improvement of higher education system: the case of Babol Medicine University. Journal of Research and Planning in Higher Education, 22(4):99-111. {in Persian}.

Nocheh Nasar, H. R.; Shams Morkani, G. R.; & Ghanei Rad, M. A. (2017). Social network analysis of co-authoring in foreign articles of faculty members in the field of education. Scientometrics Journal, 3(2): 2-25. {in Persian}.

Norman, P. J. & Sherwood, S. (2015). Using Internal and External Evaluation to Shape Teacher Preparation Curriculum: A Model for Continuous Program Improvement. The New Educator, 11:4–23, ISSN: 1547-688X print/1549-9243 online, DOI: 10.1080/1547688X.2015.1263.

Pazargadi, M. & Azadi Ahmadabadi, G. (2010). Higher education evaluation in the world and Iran. Tehran: Boshra Publication. {in Persian}.

Rahimi, M. (2008). Internal and external evaluation of education philosophy department in Tehran University. M.A. Thesis in the field of Educational Planning, Education and Psychology School, Tehran University. {in Persian}.

Rezaeeian, M.; Tavakkol, M.; & Vaveh Ebrahim, A. R. (2018). Challenges of Non-Profit, Non-Governmental Universities and Higher Education Institutions. Journal of Management and Planning in Educational Systems, 11 (2): 9-26. {in Persian}.

Riazi, A. M. (1999). A Dictionary of Research Methods: Quantitative and Qualitative. Tehran: Rahnama.

Saif, A. A. (2016). Educational measurement, assessment and evaluation. Tehran: Dowran Publication. {in Persian}.

Salimi, J. (2006). A model for external evaluation of Persian Literature Departments of Kurdistan University. M.A. Thesis in the field of Educational Planning, Education and Psychology School, Tehran University. {in Persian}.

Sayyari, M.; Sayyari. H.; & Ebrahimi, H. (2006). Accreditation and external evaluation in higher education system. Tehran: Mehr Sobhan Publication. {in Persian}.

Shahsavan Ghareh Ghooni, Z; Bazrafshan Moghaddam, M; Mahram, B.; & Amin Khandaghi, M. (2016). Meta-analysis of the programs of Khorasan Rzavi Commission of Higher Education Monitoring and Evaluation. Article collection of the third national conference and the tenth conference of quality evaluation of academic systems: 365-385. {in Persian}.

Shams Moorkani, G. & Mirzapour, S. (2012). Quality evaluation in higher education: an excellence-based approach. Tehran: Bavar Publication. {in Persian}.

Supreme Council of the Cultural Revolution. (2010). Iran comprehensive scientific map. Tehran: The department for the Drafting and Presenting of the Presidential Administration's Rules and Regulations. {in Persian}.

The Agency for Quality Assurance through Accreditation of Study Programs (AQAS). (2016). Criteria & Indicators for programme accreditation, decision of the Accreditation Commission of 1.12.2015, Version of 23.08.2016. Available at www.aqas.eu.

The department for the Drafting and Presenting of the Presidential Administration's Rules and Regulations. (2004). The Law of the Fourth Plan of Economic, Social and Cultural Development of the Islamic Republic of Iran. The Directorate of Publishing and Publishing of the Research Department draws up and enacts the laws and regulations of the presidential institution. {in Persian}.

The department for the Drafting and Presenting of the Presidential Administration's Rules and Regulations. (2009). The Law of the Fifth Plan of Economic, Social and Cultural Development of the Islamic Republic of Iran. The Directorate of Publishing and Publishing of the Research Department draws up and enacts the laws and regulations of the presidential institution. {in Persian}.

Valo, M. (2000). Experiencing work as a communications professional: Students' reflections on their off-campus work practice. Higher Education Quarterly, 39 (2): 151-179.

Van Vught, F. A. & Westerheijden, D. F. (1994). Towards a general model of Quality assessment in higher education.Higher Education Quarterly, 28: 355-371.

Vlasceannu. V.I; Grunberg, L. & Parlea. D. (2004). Quality Assurance and Accreditation: A Glossary of Basic Terms and Definitions. Bucharest, UNESCO-CEBRS, paper on higher education. Retrieved on 30.05.2008 from: http:// www.cepesro/ publications /Defavlt.html.

Vroeijenstijn, A.I. (1995). Improvement and Accountability: Navigating between Scylla andCharybdis. Guide for External Quality Assessment in Higher Education. Higher. Education Policy Series 30. London: Jessica Kingsley. (ERIC Number: ED384285)

Wahlén, S. (1998). Is there a Scandinavian model of evaluation of higher education?. Higher Education Management, 10(3): 27–41.

Williams, G. (1993). Total Quality Management in higher education: panacea or placebo?.Higher Education Quarterly, 25: 229-237.

Woodhouse, D. (1996). ‘Quality assurance: international trends, pre-occupations and features’, Assessment and Evaluation in Higher Education, 21(4): 347–356.

Yorke, M. (1993). Quality assurance for higher education franchising. Higher Education Quarterly,26: 167-182.

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 8,376
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 5,683