تحلیل بازنمایی ایدئولوژی در دستورالوزراء نوشتۀ غیاثالدین خواندمیر | ||
| تاریخ ادبیات | ||
| مقاله 1، دوره 12، شماره 1، 1398، صفحه 5-32 اصل مقاله (1.78 M) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48308/hlit.2019.98906 | ||
| نویسندگان | ||
| زهرا جعفریان1؛ نرگس اسکویی* 2 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران | ||
| چکیده | ||
| در تاریخ ادبیات فارسی، وزارتنامهنویسی جایگاه بااهمیتی دارد؛ وزارتنامهها نوعی از انواع سیاستنامهنویسی هستند و در شناساندن اهمیت و جایگاه نقش دیوانسالاری و جایگاه وزیر در حکومتها -و نیز ارائۀ راهکارهایی برای بهبود کیفی این سمت خطیر- میکوشند؛ وزارتنامهها، حاوی اطلاعات ارزشمندی در جنبههای تاریخی، سیاسی، ایدئولوژیکی و زبانشناختی هستند و تحلیل لایههای زبانی و اندیشگانی این متون، در بافت موقعیتی تولید آن، به بازنمایی این اطلاعات کمک شایانی خواهد نمود. بر این اساس، مسالۀ اصلی این تحقیق، شناساندن دقیق ژرفساختهای فکری، فرهنگی و سیاسی کتاب دستورالوزراء، به عنوان یکی از نمونههای تاریخنامهنویسی فارسی، از طریق تحلیل گفتمان انتقادی قدرت و فرهنگ در لایههای سبکی این متن بوده است. خواندمیر، مؤلف این کتاب، منشی دیوان تیموریان و تحت حمایت مستقیم زمامداران عصر، این متن را با جهتگیری صریح سیاسی و مذهبی، در حمایت از قدرت حاکم و اتباع آن نگاشته است؛ دستآورهای حاصل از این تحقیق، که به روش تحقیق ترکیبی (تحلیلی-توصیفی- استدلالی) انجام یافت، نشان میدهد که: مؤلف از طریق: 1-برخورداری از واژگان نشاندار و شاخص با سویهگیری مستقیم به نفع گزینشهای دینی و حکومتی، 2-بهرهمندی از نحو پیوسته و قطعیت گفتمانی با غلبۀ وجه اخباری و صدای دستوری فعال، 3-استفاده فراوان از تشبیهات و استعارات ایدئولوژیکی در لایۀ بلاغی برای تقویت منظورهای سیاسی و فرهنگی، 4-بهرهمندی بیشتر از کنشهای ترغیبی برای رسمیت دادن به ارزشهای حاکم بر ایدئولوژی خود (سیاست-مذهب) و مشروعیت بخشیدن بر گفتمان مسلط زمانۀ خود کوشیده است. | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 10,708 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 4,055 |
||