سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه شهید بهشتی

جنگجوی خلجان, فاطمه, مولائی, آیت. (1404). دولت باز: منشأ، توسعه و نهادهای قانونی مرتبط با آن در جمهوری اسلامی ایران. , 16(2), 36-57. doi: 10.48308/jpap.2025.238786.1442
فاطمه جنگجوی خلجان; آیت مولائی. "دولت باز: منشأ، توسعه و نهادهای قانونی مرتبط با آن در جمهوری اسلامی ایران". , 16, 2, 1404, 36-57. doi: 10.48308/jpap.2025.238786.1442
جنگجوی خلجان, فاطمه, مولائی, آیت. (1404). 'دولت باز: منشأ، توسعه و نهادهای قانونی مرتبط با آن در جمهوری اسلامی ایران', , 16(2), pp. 36-57. doi: 10.48308/jpap.2025.238786.1442
جنگجوی خلجان, فاطمه, مولائی, آیت. دولت باز: منشأ، توسعه و نهادهای قانونی مرتبط با آن در جمهوری اسلامی ایران. , 1404; 16(2): 36-57. doi: 10.48308/jpap.2025.238786.1442

دولت باز: منشأ، توسعه و نهادهای قانونی مرتبط با آن در جمهوری اسلامی ایران

چشم انداز مدیریت دولتی
دوره 16، شماره 2 - شماره پیاپی 62، تیر 1404، صفحه 36-57    اصل مقاله (859.58 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.48308/jpap.2025.238786.1442
نویسندگان
فاطمه جنگجوی خلجان* 1؛ آیت مولائی2
1دانش آموخته دکتری حقوق عمومی دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2دانشیار گروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز
چکیده
هدف: در دنیای پیشرفته امروزی سازمان‌ها برای حفظ موجودیت خود به طور مداوم باید نظاره‌گر عملکرد خود باشند تا هم عملکرد خود را بهبود بخشند و هم اعتماد مردم به خود را افزایش دهند. یکی از کارهایی که یک سازمان یا دولت در جهت بهبود عملکرد خود می‌تواند انجام دهد، شفافیت است. نظریه دولت باز که از شفافیت ناشی می‌شود، به جهت افزایش ارتباطات درون مرزی و برون مرزی به عنوان مسئله روز مطرح است. این مقاله ضمن ارائه تعریف یکپارچه دولت باز، با هدف تبیین حوزه صلاحیتی نهادهای قانونی مرتبط با چارچوب (مولفه‌های) دولت باز نگارش شده است. به‌علاوه، نهایتاً در این مقاله به تحلیل ادبیات تجربی و مفهومی دولت باز برای استنباط چارچوب دولت باز و خط‌مشی‌گذاری‌های داده باز در حصول به دولت باز در راستای بهبود مدیریت دولتی نیز پرداخته شده است.
طراحی/ روش‌شناسی/ رویکرد: با مد نظر قرار دادن ماهیت نظری تحقیق، رویکرد پژوهش در مقاله حاضر رویکردی توصیفی، تحلیلی است و منابع مورد استفاده در این پژوهش قسمتی از کتب و مقالات می‌باشد که گردآوری و تالیف مطالب به‌صورت کتابخانه‌ای می‌باشد و اینکه سعی شده است در آخر هر قسمت مطالب به‌صورت جدول نیز ترسیم شود تا فهم موضوعات سهل‌تر شود.
یافته‌­های پژوهش: مسئله دولت باز در ادبیات با توجه به رشته تحقیق، موضوع، کشور مورد علاقه و محتوا بسیار ناهمگون است. لذا مفهوم یکپارچه دولت باز به وضوح در ادبیات توضیح داده نشده است. در واقع، ادبیات درک واضحی از آنچه که اصطلاح دولت باز به‌طور کلی در بر می‌گیرد ندارد و حتی فاقد تعاریف اساسی و یکپارچه است. در جدول شماره 3 سنگ بنای چارچوب دولت باز مورد شناسایی قرار گرفته که منجر به ارائه تعریف همگون شده است. نهایتاً در تعریف دولت باز و دیدگاه‌های مختلف درباره آن می‌توان به اختصار اشاره کرد که قلب داخلی دولت باز از سه رکن تشکیل شده است: شفافیت، مشارکت و همکاری که این ستون‌ها ارزش عمومی را افزایش می‌دهد. به‌علاوه، این سه ستون بر رابطه دولت به شهروندان/ رابطه دولت به تجارت تأثیر می‌گذارند. آنها با همدیگر عوامل داخلی دولت باز را می‌سازند. این عوامل داخلی تحت تأثیر عوامل خارجی مانند فناوری، مسئولیت پذیری و مقررات و قانون است که در نهایت پذیرش و اعتماد به دولت و همچنین پاسخگویی نیز با دایره داخلی تعامل دارد.
محدودیت­‌ها و پیامدها: ‌محدویت زمانی و کمبود منابع و مسائل مربوط به جمع‌آوری اطلاعات و داده‌های مورد نیاز از جمله مهمترین محدودیت‌های پژوهش حاضر می‌باشد و همچنین بررسی این پژوهش بر اثرات کوتاه مدت اجرایی متمرکز بوده و برای تحلیل اثرات بلند مدت نیاز به مطالعات بیشتری می‌باشد.
پیامدهای عملی: در ترکیب سازمانی، دولت باز، دسترسی آسان به اطلاعات معنا می‌شود. در این میان در یک دولت باز، شفافیت سازمانی فرایند ضمانت و تعهد پاسخگویی از راه آشکارسازی به هنگام اطلاعات و داده‌ها تعریف می‌شود. لذا ضروری است نهادهای ترسیم شده در این نوشتار و خط‌مشی‌های پیشنهادی داده باز با بهره‌گیری از مولفه‌های ذکر شده مورد تدقیق بیشتر قرار گرفته تا زمینه ظهور هر چه سریعتر دولت باز را مهیا کنند.
ابتکار یا ارزش مقاله: موضوع شفافیتِ اطلاعات زمانی پراهمیّت می‌شود که بر اساس آن شهروندان حق دسترسی به اسناد و مدارک و اقدامات دولت را دارند تا امکان نظارت مؤثر مردم بر دولت فراهم شود. خط‌مشی‌های داده‌های عمومی باز نه تنها به سازمان‌های دولتی در نگه داشتن داده‌ها یاری می‌رساند، چه بسا از طریق تلفیق داده‌های جاری و متداول با اطلاعات جدید برای مدیریت، از طریق قابلیت وصول نظام‌مند به رویه‌های درونی و یا بیرونی حل مسئله، ظرفیت‌های سازمانی بیشتری پدید می‌آورد. لذا این مقاله به دنبال ارائه یک بررسی سیستماتیک است که تمام ادبیات بررسی شده در رابطه با دولت باز را در بر می‌گیرد.
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
 
کلیدواژه‌ها
دولت باز؛ بررسی ادبیات؛ شفافیت؛ نهادهای قانونی؛ مدیریت سازمانی
عنوان مقاله [English]
Open Government: Origin, Development and Related Legal Institutions in the Islamic Republic of Iran
نویسندگان [English]
fatemeh jangjooi kheljan1؛ Ayat Mulaee2
1Graduated with a doctorate in public law from Tabriz University, Tabriz, Iran
2Associate Professor, Department of Law, Faculty of Law and Social Sciences, Tabriz University, Tabriz,
چکیده [English]
Purpose: In today's advanced world, to maintain their existence, organizations must constantly monitor their performance to improve it and increase people's trust in them. One of the things that an organization or government can do to improve its performance is to increase transparency. The theory of open government, which comes from transparency, is considered an issue of the day in order to increase intra-border and extra-border communication. This article, while providing a unified definition of open government, has been written with the aim of explaining the jurisdiction of legal institutions related to the framework (components) of open government. In addition, this article analyzes the empirical and conceptual literature on open government to infer the framework of open government and open data policies in achieving open government in order to improve public administration.
Design/ methodology/ approach: This article is a descriptive and analytical approach, and the sources used in this research are part of the books and articles that are collected and compiled in a library format, and at the end of each part, the content is presented in a table to make it easier to understand the topics. Design and methodology of research.
Research Findings: The issue of open government in the literature is very heterogeneous with regard to the field of research, the topic, the country of interest, and the content, so the integrated concept of open government is not clearly explained in the literature. In fact, the literature does not have a clear understanding of what the term open government generally includes, and even lacks basic and unified definitions, which are identified in Table No. 3, the cornerstone of the open government framework, which has led to the presentation of a homogeneous definition. Finally, in the definition of open government and different views about it, it can be briefly mentioned that the inner heart of open government consists of three pillars: transparency, participation, and cooperation, which increase public value. In addition, these three pillars affect the government-to-citizen/government-to-business relationship. Together, they form the internal factors of open government. These internal factors are influenced by external factors such as technology, accountability, regulations, and law, which ultimately interact with the internal circle to accept and trust the government as well as accountability.
Limitations & Consequences: The limitations of time and the lack of resources, and issues related to the collection of the required information and data are among the most important limitations of the current research. Also, the investigation of this research is focused on the short-term effects of implementation, and more studies are needed to analyze the long-term effects.
Practical Consequences: In organizational composition, open government, easy access to information generally means. Meanwhile, in an open government, the organizational transparency of the guarantee process and the commitment to accountability is defined by the timely disclosure of information and data, so, it is essential that the institutions outlined in this article and the proposed open data policies be further scrutinized using the aforementioned components to pave the way for the emergence of an open government as soon as possible.
Innovation or value of the Article: The issue of transparency of information becomes important when citizens have the right to access government documents and actions in order to provide the possibility of people's effective monitoring of the government. Open public data policies not only help government organizations in keeping data, perhaps through the integration of current and common data with new information for management, through the ability to systematically access internal or external problem-solving procedures, but also create more organizational capacities. Therefore, this article seeks to provide a systematic investigation that includes all the literature reviewed in relation to open government.
Paper Type: Original Paper
کلیدواژه‌ها [English]
Open Government, Literature Review, Transparency, Legal Entities, Organizational Management
مراجع
  1. Aboalmaali, F. S., Daneshfard, K. & Pourezzat, A. A. (2020). A Pattern to Recognition of Triggering Element of Open Government Implementation in Iran's Public Organizations (Case Study: Ministry of Interior). Journal of Public Administration, 12(1), pp: 149-174. Doi: 10.22059/jipa.2020.289132.2630. [in Persian].
  2. Atiyeh Yousefi, Mohammad Abdolhosseinzadeh, (2022). “Model for Realizing and Implementing an Open Parliament Based on the Declaration of Parliamentary Transparency”, Islamic Consultative Assembly Research Center, pp: 23-25.[in Persian].
  3. Besine, A. (2021). “Open government conceptualization”. Government Information Quarterly, 34, 606-612.
  4. Bumiller, Elisabeth. (2009). “U.S. lifts photo ban on military coffins”. The New York Times. ISSN 0362-4331. Retrieved 2019-11-29. https://www.nytimes.com.
  5. Carothers, Thomas and Saskia, Brechenmacher. (2014), “Accountability, Transparency, Participation, and Inclusion: A New Development Consensus?”.Carnegie Endowment for International Peace. Pp: 6-10.
  6. Dawes, S. S. (2010).“Stewardship and usefulness: Policy Principles for information-based transparency”. Government Information Quarterly, 27(4). pp: 377–383.
  7. Evans, M. A, and Campos, A. (2013). “Open government initiatives: Challenges of citizen participation”. Journal of Policy Analysis and Management, 32(1). pp: 172–185.
  8. Eynali, M., Ebrahimi, S. A., Farhadinejad, M. & Danaeefard, H. (2024). Provide a Framework for the Application of Open Policy Making in Parliament of Iran. Journal of Public Administration, 16(1), 81-89. doi: 10.22059/jipa.2023.366357.3401.[in Persian].
  9. Frederick, Schauer. (2011), “Transparency in Three Dimensions”, This Article is the written and annotated version of the David C. Baum Memorial Lecture on Civil Rights and Civil Liberties, delivered at the University of Illinois College of Law on November 11, 2010(4), pp:10-16.
  10. Ganapati, S. & Reddick, C. G. (2012). Open e-government in U.S. state governments: Survey evidence from Chief Information Officers. Government Information Quarterly, 29, 115–122.
  1. Geiger, C. P & Lucke, J. von. (2012), Open government and (linked) (open)(government) (data). eJournal of eDemocracy and Open Government.
  1. Goldfinch, S., Glaud, R., & Herbison, P. (2009). The participation divide? Political participation, trust in government, and e-government in Australia and New Zealand. The Australian Journal of Public Administration, 68,330–350.
  2. Goodspeed, R. (2011). From public records to open government: Access to Massachusetts Municipal geographic data. URISA Journal, 23(2), 21–32.
  3. Grimmelikhuijsen, S. G & Meijer, A. J.(2014). The effects of transparency on the perceived trustworthiness of a government organization: Evidence from an online experiment. Journal of Public Administration Research and Theory 24(1), 137–157.
  4. Ghahramani Afshar, Yasser and Khairollah, Parvin (2022), “An Introduction to the Legal Components of the State: A Study of the Modern Western Model and the Islamic Republic of Iran”, State Studies, 7th Year, No. 2, pp. 157-158. [in Persian].
  5. Halpin, Edward Francis,. David, Griffin. (2013), Carolynn Rankin, Lakshman, Dissanayake,. Nazmunnessa, Mahtab], Digital Public Administration and E-Government in Developing Nations: Policy and Practice, London, pp: 105-124.
  6. Held, D. (2015). Šeklgiri-ye dowlat-e modern [The development of the modern state] (A. Mokhber, Trans.). Agah. (Original work published in 1993).
  7. Hilgers, D. (2012). Open government. Journal of Business Economics, 82(6), 631–660.
  8. Katsonis, M. (2015). Digital Government: A Primer and Professional Perspectives. Australian
  9. Journal of Public Administration, 74(1), 42–52.
  10. Larbi, G. (1999). The new public management approach and crisis states. UNRISD Discussion Paper No. 112.
  11. Lathrop, Daniel; Ruma, Laurel. (2010). Open Government: Transparency, Collaboration and Participation in Practice. O’Reilly Medi, February. ISBN 978-0-596-80435- 0. OL 24435672M.
  12. Lee, G., & Kwak, Y.H (2012)."An open government maturity model for social media-based public engagement". Government Information Quarterly 29,492–503.
  13. Meijer, A.J, Curtin D., & Hillebrandt, M (2012).Open government: connecting vision and voice. International Review of Administrative Sciences, 78(1), 10–29.
  14. Moghimi, Javad, Sosan Safavardi, Babak Naderpour, and Jahanbakhsh Mohbinia (2022), “The Place of the Principle of Accountability in the Realization of Citizenship Rights in the Political System,” Medical Law Journal, Special Issue on Legal Innovation, pp. 185-186. [in Persian].
  15. Moradi-Berelyan, M. (2020). Dowlat-e modern-e Eslāmi: Barresi-ye tahlili-ye nazariye-ye emtenā’ [The modern Islamic state: An analysis of the theory of the impossibility of thinking]. Tarh-e No. [in Persian].
  16. Nam, T. (2012). “Citizens’ attitudes toward open government and Government 2.0”. International Review of Administrative Sciences, 78, pp: 346–368.
  17. Nasuhi, Morteza,. Akbar, Etaabian,. Mehraban Hadi, Peykani,. Reza, Ebrahimzadeh et al. (2021), “Explaining the Open Policy Model in Realizing Open Government Principles”, Quarterly Journal of Public Administration Perspectives, Volume 13, Issue 2, pp. 21-29. [in Persian].
  18. Nugroho, Rininta Putri., Zuiderwijk, Anneke., Janssen, M. Jong, M.(2015), “A comparison of national open data policies: lessons learned” ,Transforming: Government, People” vol , and Process and Policy, vol, 9.no.3, pp: 288.
  19. OECD (2009). “Trust in Government - Openness - OECD”. Retrieved: 2020-11-07. https://www.oecd.org/gov/trust-openness.htm
  20. Obama, B. (2009). “Transparency and open government”. Memorandum for the Heads of Executive Departments and Agencies. Available online at http://www.whitehouse.gov/the_press_office/Transparencyand Open Government, checked on 2/12/2013.
  21. Piotrowski, S. J, Zhang, Y., Lin, W., & Yu, W. (2009). Key issues for implementation of Chinese open government information regulations. Public Administration Review, 69, 129–135.
  22. Relly, J.E., & Sabharwal, M. (2009)."Perceptions of transparency of government policymaking: A cross-national study. "Government Information Quarterly, 148–157.
  23. Sarai, Hamed; Mohammadian, Ayub and Khani, Nasser (2022). A systematic review of intra-organizational factors affecting open government data with an innovation achievement approach. Government Management, 14(3), PP: 479-500. [in Persian].
  24. Schmidthuber, L., Stütz, S. & Hilgers, D. (2019). Outcomes of open government: Does an online platform improve citizens’ perception of local government? International Journal of Public Sector Management, 32(5), PP: 500-507. https://doi.org/10.1108/IJPSM-02-2018- 0056.
  25. Shemtob, Zachary B, and David, Lat. (2011-07-29). “Opinion |Why Executions Should Be Televised”. The New York Times. ISSN 0362-4331. Pp: 11-29.
  26. Valadbeigi, Abdolsharif,. Majidi, Hassan,. Azghandi, Alireza. (2021). “A transparent government model for the Islamic Republic of Iran based on grounded theory”. Iranian Political Sociology Quarterly. Autumn, No. 3 (15), PP: 28-50. [in Persian].
  27. vizheh, Mohammad Reza; Azadeh Sadat, Taheri. (2011), “An analysis of the law on the publication and free access to information in light of the general principles governing access to information”, Public Law Research, Year 13, No. 35, pp: 237-267. [in Persian].
  28. Wirtz, B.W, Birkmeyer. S. (2015), “Open government: origin, development, and Conceptual perspectives”. International Journal of Public Administration, 38(5), 381-396.
  29. Yagoda, J. (2010). “Seeing is believing: The detainee abuse photos and ‘Open’ government’s enduring resistance to their release during an age of terror”. University of Florida Journal of Law and Public Policy, 21, pp: 273–304.
  30. Yazdani Zenouz, Hormoz. (2009). “The role of transparency in achieving good governance”. Public Law Quarterly. No. 5, PP: 49-70. [in Persian].
  31. Zakizadeh, Esmat,.Tavasli Naeini, Manuchehr,. Ahmadi, Mohammad Sadeq. (2018). “Explaining the principles of transparency and freedom of information as components of desirable governance in light of the legal system governing government data”. Quarterly Journal of Private and Criminal Law Research. Spring Issue 39:102-81. [in Persian].
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 872
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 824